Τρίτη 6 Μαΐου 2008

Υπάρχουν και ΄χρήσιμες' καταστροφές;;;;


ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ( απο το in.gr, 8.5.2008):



Ανησυχία επικρατεί στη διεθνή κοινότητα από την καθυστέρηση του στρατιωτικού καθεστώτος της Μιανμάρ να επιτρέψει την είσοδο ανθρωπιστικής βοήθειας στη χώρα μετά τον καταστροφικό κυκλώνα. Αεροπλάνα του ΟΗΕ παραμένουν καθηλωμένα περιμένοντας το στρατιωτικό καθεστώς να τους δώσει άδεια, την ώρα που οι συνθήκες διαβίωσης στη Μιανμάρ παραμένουν τραγικές.
Ο Πόλ Ρίσλεϊ, εκπρόσωπος του Παγκόσμιου Προγράμματος Τροφίμων του ΟΗΕ (WFP) στην Μπανγκόκ δήλωσε ότι η κυβέρνηση δεν έχει δώσει ακόμα το «πράσινο φως» για την αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας. Τρία αεροπλάνα με 50 τόνους μπισκότα υψηλής θερμιδικής αξίας παραμένουν καθηλωμένα στο Ντουμπάι, το Μπανγκλαντές και την Ταϊλάνδη.
Ο Π.Ρίσλεϊ δήλωσε στο Associated Press ότι το WFP βρίσκεται σε συνεχή επαφή με τη χούντα προκειμένου να λάβει άδεια, αλλά ότι δεν υπάρχει απάντηση από τους στρατιωτικούς.
«Είναι πολύ απογοητευτικό το γεγονός ότι καθυστερεί η απαραίτητη βοήθεια σε τρόφιμα» πρόσθεσε.
Στο μεταξύ, η Κίνα, σύμμαχος της Μιανμάρ, εξέφρασε την ελπίδα να συνεργαστεί το στρατιωτικό καθεστώς με τη διεθνή κοινότητα.«Ελπίζουμε η Μιανμάρ να συνεργαστεί με την διεθνή κοινότητα και να ξεπεράσει σύντομα την καταστροφή» δήλωσε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Τσιν Γκανγκ.
Αργά το βράδυ της Τετάρτης η υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Κοντολίζα Ράις δήλωσε ότι η Μιανμάρ πρέπει να επιτρέψει την διεθνή κοινότητα να βοηθήσει.
«Αυτό θα έπρεπε να είναι ένα απλό θέμα. Δεν πρόκειται για πολιτική, πρόκειται για μια ανθρωπιστική κρίση» δήλωσε.
Λίγο αργότερα, Αμερικανός αξιωματούχος στην πρεσβεία της Μπανγκοκ δήλωσε ότι η χούντα έδωσε το πράσινο φως να προσγειωθεί στη χώρα τουλάχιστον ένα μεταγωγικό αεροσκάφος που θα μεταφέρει είδη πρώτης ανάγκης στους επιζώντες.
Τραγική είναι εξάλλου η κατάσταση στη Μιανμάρ. Αμερικανίδα διπλωμάτης που επικαλέστηκε μέλη ομάδων διάσωσης εξέφρασε την Τετάρτη τον φόβο ότι ο αριθμός των θυμάτων θα φτάσει τις 100.000. Την ίδια στιγμή τοπικός αξιωματούχος έκανε λόγο στο Γαλλικό Πρακτορείο για 80.000 νεκρούς σε μία μόνο περιφέρεια.
Τα επίσημα στοιχεία μιλούν για 22.980 νεκρούς και 42.119 αγνοούμενους.
Αλλά και για όσους επέζησαν από την καταστροφή η κατάσταση δεν είναι καλύτερη. Απεσταλμένος του BBC στα νότια της χώρας περιγράφει σκηνές φρίκης: οι ζωντανοί περιβάλλονται από πτώματα, ενώ δεν διαθέτουν καταφύγιο και τροφή.
Παρά τη σποραδική επανέναρξη της ηλεκτροδότησης σε τμήματα της Ρανγκούν και την ελαφρά πτώση των τιμών σε βενζίνη και τρόφιμα, η κατάσταση εξακολουθεί να παραμένει τραγική.
Η κυβέρνηση προσπαθεί να ηρεμήσει τα πνεύματα, καλώντας τους κατοίκους να μην πιστεύουν τις φήμες που μιλούν για λεηλασίες, έναν δεύτερο κυκλώνα, ή ακόμα και ένα σεισμό στην περιοχή.


Και τελικά χρειάστηκε μια καταστροφή με 15.000 νεκρούς και 30.000 αγνοούμενους για να ακουστεί στον κόσμο αυτό, αυτό και αυτό. Οπως σχεδόν πάντα οι άνθρωποι κινητοποιούνται για τον διπλανό τους μόνο όταν τα πράγματα φτάσουν στα άκρα. Κι έτσι μόλις σήμερα κάποιοι έμαθαν οτι στη Βιρμανία υπάρχει στρατιωτική χούντα εδώ και 45 χρόνια(1962)!!!! Δηλαδή ακόμα πριν κι απο την ελληνική χούντα....! Ελάχιστοι γνώριζαν οτι το 1989 όταν οι κάτοικοι ξεσηκώθηκαν η χούντα της Μιανμάρ εκτέλεσε 3000 ανθρώπους και επέβαλε τον στρατιωτικό νόμο. Καθώς το καθεστώς έχει αποκόψει την Βιρμανία από τον υπόλοιπο κόσμο, η μετάδοση των τελευταίων ειδήσεων από το εσωτερικό της χώρας έχει γίνει πολύ δύσκολη, έως αδύνατη. Μια πνοή ήταν τα social media και τα blogs, τα οποία μετέδιδαν κατά εκατοντάδες το τι γίνεται με την εξέγερση. Όλα αυτά μέχρι σήμερα, οπότε και -εντελώς τυχαία- το ίντερνετ έχει περιορισμούς στην χώρα για “τεχνικούς λόγους”. Έτσι οι bloggers είναι αδύνατον να επισκεφθούν άλλα blogs και να γράψουν στα δικά τους. Η μετάδοση ειδήσεων γίνεται πλέον με πολύ δυσκολία.




Σήμερα με αφορμές τις φυσικές καταστροφές και τους θανάτους τα δελτία ειδήσεων μεταδίδουν:


«Ακόμη δεν μπορεί να υπολογισθεί το μέγεθος της καταστροφής που προκάλεσε ο κυκλώνας Ναργκίς στη Βιρμανία» γράφει η γερμανική Tageszeitung για τον καταστροφικό κυκλώνα και επισημαίνει: «παρά την καταστροφή η στρατιωτική χούντα εμμένει στο δημοψήφισμα για το νέο σύνταγμα που έχει προγραμματισθεί για το Σάββατο.

Η αναβολή της διεξαγωγής του δημοψηφίσματος είναι αναγκαία.
Γιατί; Διότι αυτή τη στιγμή προηγείται η παροχή άμεσης βοήθειας προς τους πληγέντες από τον κυκλώνα και δεύτερον δεν είναι δυνατόν να υπάρξει σε τέτοιες συνθήκες αξιόπιστη εκλογική διαδικασία.
Όπου δεν υπάρχει πια ούτε ηλεκτρικό ρεύμα, ούτε πόσιμο νερό, ούτε συγκοινωνιακό δίκτυο δεν μπορεί να διεξαχθεί κανενός είδους ψηφοφορία.»

Ποιος θα είναι τελικά ο κερδισμένος από τον κυκλώνα η χούντα ή ο λαός;



«Φαίνεται ότι η κυβέρνηση της Μιανμάρ είναι αποφασισμένη, παρά τη βιβλική καταστροφή που υπέστη ο λαός της, να κάνει το δημοψήφισμα: είναι σκάνδαλο» σημειώνουν οι βρετανικοί The Times:
«Η διεθνής κοινότητα οφείλει να πράξει τα αδύνατα δυνατά για να βοηθήσει τον λαό αυτής της χώρας

«Ενδέχεται ο κυκλώνας Ναργκίς που προκάλεσε χιλιάδες νεκρούς και τεράστιες καταστροφές να αποδειχθεί χρήσιμος» υποστηρίζει η ιταλική εφημερίδα Corriere della Sera:
«Οι εικόνες από την καταστροφή παρουσιάζονται ήδη στις ΗΠΑ μαζί με μια πλειάδα ηθοποιών του Χόλυγουντ που επιθυμούν να διαφωτίσουν την αμερικανική κοινή γνώμη για την πολιτική κατάσταση στην Βιρμανία. Στόχος τους η αναζωπύρωση νέου κύματος διαδηλώσεων εντός και εκτός της χώρας

Παρασκευή 2 Μαΐου 2008

Η Ανθρωπογεωγραφία των νέων συσχετισμών

Ολόκληρο το άρθρο του Ν. Κοτζιά που δημοσιεύεται σήμερα, 3.5.2008, στην εφημερίδα "Αξία" με θέμα: Που είναι οι δεξαμενές ψήφων;

Κεντρικό ερώτημα στην κοινοβουλευτική δημοκρατία είναι από πού θα αντλήσει ένα κόμμα ψήφους προκειμένου να ενισχυθεί εκλογικά και στις περιπτώσεις των μεγάλων κομμάτων προκειμένου να αποκτήσει τη δυνατότητα να κυβερνήσει. Στο ερώτημα αυτό, υπάρχουν σειρά βασικών απαντήσεων από τις οποίες οι δύο πρώτες είναι πλέον προφανείς και προβάλλονται συστηματικά από τους αναλυτές, ενώ οι επόμενες δύο αναφέρονται περισσότερο στο περιθώριο. Και, όμως, οι τελευταίες είναι συχνά οι σημαντικότερες.
Πρώτη απάντηση: Σύγκλιση στο κέντρο
Η πρώτη απάντηση είναι η πλέον παραδοσιακή και επίμονη στην Ελλάδα. Προσβλέπει στη μετακίνηση των μεγάλων κομμάτων προς το κέντρο. Θεωρείται, δηλαδή, ότι τα δύο μεγάλα κόμματα διαχωρίζονται ως προς το ένα άκρο τους (προς τα δεξιά ή προς τα αριστερά) και τείνουν να συμπέσουν, δηλαδή διεκδικήσουν, ως προς το άλλο άκρο τους, το κέντρο. Σύμφωνα με αυτόν τον τρόπο ανάγνωσης, τα μεγάλα κόμματα δεν μπορούν να αποσπάσουν μεταξύ τους ψηφοφόρους που κοιτάνε προς τα άκρα και κατά προέκταση το μεταξύ τους παιχνίδι γίνεται στο κέντρο. Με βάση αυτή τη λογική τα δύο μεγάλα κόμματα της ελληνικής πολιτικής σκηνής, το ΠΑΣΟΚ και η ΝΔ, επεδίωξαν τα τελευταία χρόνια να καλύψουν το πολιτικό κέντρο, ή αλλιώς, να καταλάβουν τον κοινωνικό μεσαίο χώρο. Η επιδίωξη αυτή, έχει στις σημερινές συνθήκες αρνητικές συνέπειες ιδιαίτερα για το ΠΑΣΟΚ. Και αυτό διότι
Πρώτον, η διαφορά της Ελλάδας σε σχέση με άλλες χώρες είναι ότι λόγω της σύγχρονης ιστορίας και ιδιαίτερα της χούντας, τα κόμματα που είναι δεξιά από τη ΝΔ δεν είναι επαρκώς ελκυστικά προκειμένου να της αποσπάσουν ψήφους, ενώ αντίθετα, τα κόμματα που είναι αριστερότερα του ΠΑΣΟΚ είναι περισσότερο ελκυστικά για τους ψηφοφόρους του τελευταίου. Κατά συνέπεια τυχόν μετακίνηση προς το κέντρο, πλην συγκυριακών καταστάσεων, δύναται να έχει μεγαλύτερο κόστος για το ΠΑΣΟΚ παρά για τη ΝΔ.
Δεύτερον, τείνοντας και τα δύο κόμματα προς το κέντρο, υποβαθμίζονται οι διαχωριστικές τους γραμμές. Αυτό είναι ένα πλεονέκτημα για εκείνον που κυβερνά (ΝΔ) και όχι για εκείνον που κάνει αντιπολίτευση. Επιπλέον, λόγο των κυβερνητικών αμαρτιών του ΠΑΣΟΚ κατά το παρελθόν, μια τέτοια σύγκλιση τις υπενθυμίζει συνεχώς. Δυσκολεύει, δηλαδή, την ανάδειξη των προοδευτικών πλευρών διακυβέρνησής του και υπενθυμίζει τις δεξιόστροφες στις μνήμες του εκλογικού σώματος.
Τρίτον, λόγο της ιστορίας, η έννοια Δεξιά είναι περισσότερο φορτισμένη απ’ ό,τι εκείνη της αριστεράς (για αυτό εξάλλου ισχύει ο πρώτος παράγοντας που αναφέραμε). Κάθε μετακίνηση προς το πολιτικό κέντρο θεωρείται ένα καλό «άλλοθι» για τη δεξιά, ενώ για το ΠΑΣΟΚ δημιουργεί εσωτερικά προβλήματα. Ο βαθμός συσπείρωσης των δραστήριων μελών του μειώνεται σε μεγαλύτερο βαθμό απ’ ό,τι εκείνος της ΝΔ.
Τέταρτο και όχι ήσσονος σημασίας είναι το γεγονός ότι οι έννοιες πολιτικό κέντρο και κοινωνικά μεσαίος χώρος δεν συμπίπτουν παρά μόνο σε ειδικές περιπτώσεις. Σήμερα, που η παγκοσμιοποίηση πιέζει τους όρους ύπαρξης, επιβίωσης και αναπαραγωγής των μεσαίων στρωμάτων στην Ελλάδα, τα τελευταία ριζοσπαστικοποιούνται ταχύτερα απ’ ό,τι στη δεκαετία του ενενήντα όταν χάρη στα προγράμματα της ΕΕ προσδοκούσαν «ήρεμες ημέρες». Όταν, όμως, μετακινούνται τα μεσαία στρώματα προς τα αριστερά, η πολιτική σύγκλισης προς τα κεντροδεξιά αποτελεί για κόμματα όπως το ΠΑΣΟΚ πράξη πολιτικής αυτοκτονίας. Αν δε, δεν καλυφθούν από κόμματα όπως το ΠΑΣΟΚ (στο όνομα της μετακίνησης προς το κέντρο) μπορεί να φτάσουν μέχρι και την ακροδεξιά.
Τέλος, ας σημειώσουμε, ότι όταν το βιοτικό επίπεδο των μισθωτών και των μεσαίων στρωμάτων συμπιέζεται προς τα κάτω, τότε ακόμα και το ονομαζόμενο κέντρο τείνει να ριζοσπαστικοποιηθεί. Το «κέντρο», λοιπόν, δεν είναι μια αμετάβλητη σταθερά, αλλά προσδιορίζεται πάντα ως προς τους άξονες αριστερά και δεξιά. Κατά συνέπεια σε συνθήκες όπως τις σημερινές, ακόμα και το νοητό κέντρο κερδίζεται με πιο αριστερές πολιτικές απ’ ό,τι πριν μία δεκαετία.
Δεύτερη απάντηση: Μετακίνηση προς τα άκρα
Πολλοί που απορρίπτουν την σύγκληση στο κέντρο, θεωρούν ότι όταν οι συνθήκες προκαλούν ριζοσπαστικοποίηση, είτε ενεργητική, είτε παθητική (απογοήτευση και απόρριψη της πολιτικής εν γένει), τότε δυναμώνουν σε ένα βαθμό τα κόμματα που κινούνται πιο δεξιά ή αριστερά από τον δικομματισμό. Σε αυτή την περίπτωση προτείνεται να ακολουθήσουν και τα μεγάλα κόμματα πολωτικές στρατηγικές. Αντί της σύγκλισης στο κέντρο να μετακινηθούν προς τις πολιτικές των μικρών κομμάτων που κερδίζουν. Όμως, και αυτή η επιλογή που εμπεριέχει ορθά στοιχεία, όταν ακολουθηθεί με ακρότητες μπορεί να οδηγήσει σε σωρεία λαθών και αυτό διότι:
Πρώτον, οι δυνάμεις που κινούνται αριστερότερα του ΠΑΣΟΚ δεν είναι στο σύνολο του πολιτικού συστήματος ένα σημαντικό μέγεθος. Μπορεί, βέβαια, να είναι κρίσιμου μεγέθους. Εκείνο που είναι σίγουρο είναι ότι ψηφοφόροι μετακινούνται προς τα κόμματα της αριστεράς για άλλους λόγους από ό,τι θα ήθελαν οι ηγεσίες των τελευταίων. Κατά κανόνα δεν μετακινούνται προκειμένου να συγκροτηθεί κάποια μεγάλη αριστερά ενάντια στο ΠΑΣΟΚ. Στην πραγματικότητα μετακινούνται προκειμένου να πιεστεί το ΠΑΣΟΚ σε άλλου είδους διακυβέρνησης και με διαφορετικές δυνάμεις και πρόσωπα.
Δεύτερον, δεν είναι ριζοσπαστικό, σύγχρονο και αριστερό ότι λέγεται και εκφέρεται ως προγραμματικός λόγος από τα κόμματα που αυτοτοποθετούνται αριστερότερα του ΠΑΣΟΚ. Συχνά τα τελευταία διατρέχονται από συντηρητισμό, πολιτική χαρακωμάτων και υπεράσπισης του προϋπάρχοντος. Η αξιολόγηση αυτή δεν αναιρεί καθόλου το γεγονός ότι η λειτουργία τους είναι απαραίτητη στη χώρα, ως υπερασπιστές αδικημένων κοινωνικών ομάδων. Όμως, με κανένα τρόπο δεν αποτελούν, τουλάχιστον σήμερα, εναλλακτικές κυβερνητικές λύσεις για τον κόσμο της εργασίας και του πνεύματος. Περισσότερο αποτελούν εν δυνάμει συμμαχικές δυνάμεις με συγκεκριμένες δυνατότητες.
Τρίτον, το πιο τολμηρό και ριζοσπαστικό τμήμα της αριστεράς, ο Συνασπισμός, δεν προσελκύει εξαιτίας των λύσεων που προτείνει. Προσελκύει διότι προσέγγισε με τρόπο ριζοσπαστικά κάποια από τα ζητήματα κλειδιά της ελληνικής κοινωνίας και αποκάλυψε σε ορισμένες περιπτώσεις χωρίς καθωσπρεπισμούς το προσωπείο της ΝΔ. Έθιξε ζητήματα και θεματικές που οφείλει να θέσει και το ΠΑΣΟΚ με μεγαλύτερο βάρος.
Από πλευράς του ΠΑΣΟΚ, η όποια μετακίνηση προς αυτές τις θεματικές και μεθόδους οφείλει να γίνεται με τρόπο που να διευκολύνει την κατάκτηση των υπό μεγάλη πίεση ευρισκόμενων μεσαίων στρωμάτων. Να οργανώνει τη συμμαχία των περιθωριοποιημένων και των μισθωτών -που υφίστανται μεγάλη επίθεση- με το σύνολο των ταλαντούχων που υπάρχουν σε όλα τα δυναμικά στρώματα της ελληνικής κοινωνίας. Στόχος να δημιουργηθεί το μεγάλο μπλοκ των καταπιεσμένων και δυναμικών στρωμάτων της χώρας που θα βγάλουν τη χώρα από τα αδιέξοδά της.
3. Η μεγάλη δεξαμενή είναι εκτός πολιτικής γεωγραφίας
Σε κάθε εκλογή υπάρχουν δύο σημαντικές ομάδες ψηφοφόρων που είναι μεγαλύτερες του όποιου (νοητού η μεταφυσικού) πολιτικού κέντρου και οι οποίες ουσιαστικά αποφασίζουν για το εκλογικό αποτέλεσμα.
Η πρώτη ομάδα είναι οι νέες γενιές ψηφοφόρων. Πέρα απ’ όσα τμήματα της νεολαίας έχουν ήδη ενταχθεί ή συνταχθεί με τους υπάρχοντες κομματικούς μηχανισμούς, το υπόλοιπο καταγράφεται κατά κανόνα είτε ως μια αντισυντηρητική ριζοσπαστική δύναμη, είτε ως ένα ρεύμα του οποίου έχει πέσει το ηθικό, αφού δεν διακρίνει να υπάρχουν προοπτικές για αυτό στην κοινωνία και προσμονές στην πολιτική. Συχνά δε, όχι μόνο απορρίπτει την τρέχουσα πολιτική συμπεριφορά κυβέρνησης και αντιπολίτευσης, αλλά υιοθετεί και μια κυνική αντίληψη για την πολιτική. Σ’ αυτά τα τμήματα της νεολαίας, το ΠΑΣΟΚ και η Αριστερά οφείλουν να δώσουν προσδοκίες και να αποκαταστήσουν με λόγο και πράξη το νόημα της πολιτικής συμμετοχής και το νόημα της πολιτικής δράσης. Με μια τέτοια επιλογή, οι νέοι ψηφοφόροι ανεξάρτητα από την υπάρχουσα πολιτική γεωγραφία μπορούν να εμπλουτίσουν και ριζοσπατικοποιήσουν την πολιτική σκηνή.
Η τελευταία ομάδα ανάμεσα στους ψηφοφόρους είναι εκείνοι που επιλέγουν συνειδητά να ψηφίσουν άκυρο, να ρίξουν λευκό ή και να απέχουν. Οι δημοσκοπήσεις και οι συντηρητικοί αναλυτές δεν ασχολούνται με αυτές τις ομάδες. Όμως, η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική. Αυτό το εξαιρετικά μεγάλο τμήμα του εκλογικού σώματος είναι σε περιόδους ως τις σημερινές βαθύτατα απογοητευμένες και ταυτόχρονα πολιτικοποιημένες. Έχουν εγκαταλείψει κατά κανόνα το ΠΑΣΟΚ, από το οποίο είναι δυσαρεστημένες, αλλά δεν θέλουν να ψηφίσουν άλλο κόμμα. ‘Η είναι βαθιά απογοητευμένες από το υπάρχον πολιτικό σύστημα συνολικά. Με τις θεωρίες περί μεσαίου χώρου έχουν χαθεί από την οπτική του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης το οποίο οφείλει να τους πείσει ότι οι λόγοι για τους οποίους απογοητεύτηκαν τα τελευταία χρόνια δεν ισχύουν, πλέον, και αξίζει να επαναδραστηριοποιηθούν. Όμως, κάτι τέτοιο απαιτεί διαφορετικές συμπεριφορές από την αντιπολίτευση και πολιτικές προτάσεις που να απευθύνονται σε αυτά τα ιδιόμορφα πολιτικοποιημένα τμήματα. Έναν λόγο που να πείθει ότι αξίζει μια νέα αρχή, μια επανασύνδεση με την πολιτική σκηνή και μια επαναδραστηριοποίηση. Μπορεί κάτι τέτοιο να είναι δύσκολο, αλλά σίγουρα οδηγεί σε συνδυασμό με όσα είπαμε για τις προηγούμενες ομάδες, πολιτικό κέντρο, κάλυψη προς τα αριστερά, προσέλκυση της νεολαίας, υπέρβασης της απογοήτευσης και του κυνισμού έναντι της πολιτικής, σε μια εκλογική νίκη.

Πέμπτη 1 Μαΐου 2008

Στους παλιούς συντρόφους...




Άρα τι κοινό έχουν οι Επαναστάσεις με την Άνοιξη; Η μήπως οι Επαναστάτες με τους Ποιητές;
Ίσως εκείνη τη γνωστή ουτοπία, «ν’ αλλάξουμε τον κόσμο». Ορόσημό της, ο μεγάλος επαναστάτης, Ερνέστο Τσε Γκεβάρα. Ο ποιητής της επανάστασης.
Η εικόνα του Τσε, ο ταξιδιώτης που ποτέ δεν έφθανε στον προορισμό του, το φάντασμα εκείνο που ακόμα και σήμερα η προσωπίδα του συμβολίζει το ιδεώδες ενός ρομαντικού θανάτου μέσα στη δόξα. Το αθάνατο. Το πόστερ που ενσωματώνει η νεανική φαντασία, ο έφηβος, αυτός που παλεύει το αδύνατο, ο ρομαντικός μα και πολιτικά ορθός, αυτός που είναι και σκληρός όπως ο Ποιητής. Εκείνος που ξεσηκώνει το λαό.
Η εικόνα του Τσε ξανά στις πορείες, τη Πρωτομαγιά. Ο κόσμος που μαζεύει λουλούδια, στολίζει τις πόρτες στεφάνια. Η ελαφρότητα και το καθήκον. Το ασφαλιστικό, τα κόμματα, η Τ.V., η Παλαιστίνη, ο Γιασέρ Αραφάτ, το Νόμπελ, ο ξεσηκωμός…της Άνοιξης.
Σήμερα, πιο πολύ από ποτέ, η σύγχυση του συνδυασμού των αδυνάτων. Η νηστεία και τα fast food.
Ε, λοιπόν, ας πει κάποιος στα παιδιά πώς όλα αυτά κάποτε δεν έμοιαζαν, δεν ήσαν ένα. Πώς μια φορά κι ένα καιρό το λίκνο του ήρωα ξεκινούσε από το πάθος, τη συγκίνηση, την έκπληξη και κυρίως, το όραμα. Ας πει κάποιος στους νέους πώς η αμφισβήτηση ξεκινούσε από το δύσκολο και το ανορθόδοξο, το ορμητικό αλλά και το συντροφικό. Πώς η πλήξη της συμβατικής νιότης ξεπερνιόταν με «καρδιές λάβρες, καθώς μπαλόνια, που το μοιραίο τους ποτέ δεν αποφεύγουν, χωρίς να ξέρουν το γιατί, πάντοτε λένε: Εμπρός!»(Σάρλ Μποντλέρ. Τα άνθη του κακού) και ας πει, επίσης, κάποιος στις μητέρες σήμερα ότι στους δύσκολους καιρούς η Σέλια δε λα Σέρνα, μητέρα του Τσε έγραφε στον γιο της: «Δεν είναι η μαμά αυτή που μιλά, είναι μια γηραιά κυρία που ευελπιστεί να δει ολόκληρο τον κόσμο προσηλυτισμένο στο σοσιαλισμό. Αν για οποιοδήποτε λόγο έχουν κλείσει οι δρόμοι για σένα στην Κούβα, υπάρχει στην Αλγερία ένας κύριος Μπεν Μπελά που θα σε ευγνωμονούσε αν του οργάνωνες την οικονομία εκεί…Ναι, θα ήσουν πάντα ένας ξένος. Μοιάζει να είναι το παντοτινό σου πεπρωμένο»(Απρίλιος 1965).
Ο Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, γιατρός, πλανόδιος φωτογράφος, επαναστάτης, σύμβολο, ποιητής του ακατόρθωτου ξεκίνησε μ’ ένα ποδήλατο να γυρίσει την Λατινική Αμερική, ξεκίνησε μ’ ένα όραμα ν’ αλλάξει τον κόσμο. Αυτό ήταν πάντα το «όχημά» του. Αυτό που τον έφερνε πάντα σε τόπους, ξένους ως προς τη πατρίδα αλλά γηγενείς ως προς την ανθρωπιά και τα ιδανικά. Το σκαλοπάτι δηλαδή εκείνο που μας εξυψώνει και μας κάνει καλύτερους. Το αίσθημα εκείνο που διατηρεί το πέρασμά μας από τη ζωή, όχι σαν νοσταλγία αλλά σαν «πράξη ορατή» που περνάει στον απέναντι κόσμο ως αντίβαρο ετούτης της ζωής, της ανεκπλήρωτης.
Ας αποκαταστήσουμε τους ήρωές μας δίχως συμβολισμούς και ημερομηνίες που παραμένουν στα ημερολόγια ως χρέη. Ας διατηρήσουμε την αίγλη των αδιάφθορων πριν οδηγηθούμε σε μια από τα ίδια, όπως βολεύονται οι πολιτικοί και τα γκάλοπ, ας σώσουμε τους μοναχικούς ταξιδιώτες και τους ποιητές από το μάρκετινγ και την αναπαραγωγή τους σε μπλουζάκια ή τουλάχιστον αφού επιμένουμε στην κοινοτοπία, ας μην πνίγουμε άλλο το δυσεύρετο εκείνο είδος των εξαιρέσεων. Άλλωστε αυτοί πάντα δημιουργούσαν την ιστορία.

«Αγαπημένη μου Ιλντίτα…Θυμήσου ότι μένουν ακόμα πολλά χρόνια αγώνα κι όταν θα γίνεις μεγάλη, θα παίξεις κι εσύ το ρόλο σου. Στο μεταξύ πρέπει να προετοιμάζεσαι, να είσαι πολύ επαναστατική, πράγμα που στην ηλικία σου σημαίνει να διαβάζεις πολύ, όσο πιο πολύ γίνεται. Και να είσαι πάντα έτοιμη να υπερασπίζεσαι τις δίκαιες υποθέσεις. Ο μπαμπάς.(Γράμμα του Τσε στην κόρη του).

Τετάρτη 30 Απριλίου 2008

Ανησυχητική αύξηση εκβρασμών προστατευόμενων θαλάσσιων θηλαστικών στο Αρχιπέλαγος

Σε μία εποχή που λέγονται πάρα πολλά σχετικά με την προστασία του περιβάλλοντος και των σπάνιων ειδών, παρατηρείται το εξής οξύμωρο: όσο αυξάνεται η κατά φαντασίαν περιβαλλοντική μας συνείδηση, αυξάνεται αντίστοιχα και η καταστροφή που προκαλούμε στη φύση. Οι εκφάνσεις αυτού του φαινομένου στη χώρα μας είναι πάμπολλες: καμένα δάση, καταστροφή κάποιων από τους σημαντικότερους “προστατευόμενους” υδροβιότοπους, υποβαθμισμένα θάλασσια οικοσυστήματα από την αλόγιστη αλιεία και τη ρύπανση, θανάτωση σπάνιων θαλάσσιων ειδών

Οι παράγοντες που προκαλούν τους εκβρασμούς είναι συνήθως
• η αυξανόμενη ρύπανση των θαλασσών,
• οι θαλάσσιες εκρήξεις
• η χρήση σόναρ υψηλών συχνοτήτων κατά τη διάρκεια στρατιωτικών ασκήσεων
• οι ηθελημένες θανατώσεις


Για το τελευταίο θα μπορούσαμε εύκολα να κατηγορήσουμε τους αλιείς για αυτές τις απεχθείς πράξεις, οφείλουμε όμως να αναλογιστούμε το μερίδιο ευθύνης της πολιτείας και των περιβαλλοντικών φορέων, που έμμεσα οδηγούν κάποιους αλιείς στις ηθελημένες θανατώσεις:

Καθώς τα θαλάσσια οικοσυστήματα καταστρέφονται και τα ιχθυαποθέματα μειώνονται, οι παράκτιοι αλιείς και τα θαλάσσια θηλαστικά ανταγωνίζονται για τα ίδια λιγοστά ψάρια, ώστε να επιβιώσουν.Ως συνέπεια κάποια είδη δελφινιών και οι φώκιες προκαλούν όλο και συχνότερα καταστροφές στα δίχτυα των παράκτιων αλιέων, ενώ οι τελευταίοι δεν λαμβάνουν καμίας μορφής υποστήριξη για τις ζημιές που τους προκαλούν αυτά τα προστατευόμενα είδη.Παρόλο, επομένως που η χώρα μας έχει υπογράψει διεθνείς συμβάσεις με τις οποίες δεσμεύεται για την προστασία αυτών των σπάνιων ειδών, δεν έχει εφαρμόσει κανένα μέτρο προστασίας.Οι ελληνικές θάλασσες, έχουν την τύχη να αποτελούν στις μέρες μας την κιβωτό της Ευρώπης, στηρίζοντας μία σπάνια βιοποικιλότητα θαλάσσιας ζωής. Ωστόσο σπάνια και προστατευόμενα είδη, έπειτα από χιλιάδες χρόνια παρουσίας, κινδυνεύουν πλέον να αφανιστούν από τις θάλασσες μας.Για το σκοπό αυτό, το Αρχιπέλαγος επεξεργάζεται και σύντομα θα δημοσιεύσει μία σειρά αναλυτικών μέτρων, ώστε το πρόβλημα των εκβρασμών θαλάσσιων θηλαστικών στις ελληνικές θάλασσες, να αντιμετωπιστεί και να επιλυθεί στη βάση του, με τη συμμετοχή όλων: κρατικών αρχών, επιστημόνων, περιβαλλοντικών φορέων και τοπικών κοινωνιών. Εάν δεν ληφθούν άμεσα και αποτελεσματικά μέτρα για την προστασία των ελληνικών θαλασσών στο σύνολό τους, κινδυνεύουμε να καταστρέψουμε μία φυσική κληρονομιά παγκόσμιας σημασίας . Θα είμαστε όλοι μας υπεύθυνοι, τόσο η πολιτεία, όσο και οι πολίτες που αδρανούμε ή εφησυχάζουμε μπροστά σε αυτή την καταστροφή.


Πηγή:Αρχιπέλαγος, Ινστιτούτο Θαλάσσιας και Περιβαλλοντικής Ερευνας Αιγαίου

Ρεπορτάζ:Αναστασία Μήλιου

Φωτό:νεκρά ζωνοδέλφινα, ρινοδέλφινα, σταχτοδέλφινα, φυσητήρες, ζιφιοί, φώκαινες, φώκιες και θαλάσσιες χελώνες, σε ευρεία έκταση της ελληνικής ακτογραμμής απο τη περιοχή του Αρχιπελάγους

Τρίτη 29 Απριλίου 2008

Το τελευταίο πρόγευμα...







Το τελευταίο πρόγευμα στην πολύ σύντομη ζωή τους έτρωγαν χθες το πρωί τα τέσσερα αγγελούδια, όταν ρουκέτα από ισραηλινό τανκ έπληξε το σπίτι των δύο δωματίων που κατοικούσαν στην παλαιστινιακή πόλη Μπέιτ Χανούν στο βόρειο τμήμα της Γάζας.

Νεκρή και η μητέρα τους, που βρέθηκε στα συντρίμμια του σπιτιού να κρατά στην αγκαλιά της το μόλις 15 μηνών παιδί της για να εκπνεύσει αργότερα.
Σύμφωνα με τις παλαιστινιακές νοσοκομειακές πηγές, τον θάνατο από την επίθεση βρήκαν η Ρουντίνα και η Χάνα Αμπού Μετάκ 6 και 3 ετών αντίστοιχα και τα αδέλφια τους Σάλεχ 4 ετών και Μούσα μόλις 15 μηνών. Δύο ακόμη μεγαλύτερα αδέλφια τραυματίστηκαν, ενώ η τριαντάχρονη μητέρα τους Μιγιασάρ εξέπνευσε καθώς μεταφερόταν στο νοσοκομείο.

Η επίθεση της ισραηλινής αεροπορίας και του πυροβολικού στην Μπεϊτ Χανούν είχε ως στόχο, όπως συνήθως υποστηρίζει το υπουργείο Αμυνας του Τελ Αβίβ, ένοπλους «τρομοκράτες» της Χαμάς. Οι ίδιες πήγες αρνήθηκαν ότι τα πυρά του ισραηλινού κράτους έπληξαν αμάχους την ίδια ώρα που τα διεθνή μέσα ενημέρωσης μετέφεραν φρικτές εικόνες από τη βομβαρδισμένη κατοικία και τον αλλόφρονα πατέρα Αχμέντ Αμπού Μετάκ. Εκτός από τα 5 μέλη της οικογένειας, από την επίθεση βρήκε τον θάνατο και ένας 17χρονος Παλαιστίνιος που εκείνη την ώρα περνούσε έξω από το σπίτι.

Τελ Αβίβ
«Θα ερευνήσουμε το συμβάν» σημείωνε χθες το απόγευμα ο εκπρόσωπος του Ισραηλινού πρωθυπουργού Εχ. Ολμέρτ απαντώντας στη διεθνή κατακραυγή για την επίθεση στην καρδιά του χριστιανικού Πάσχα.
Ματωμένα ρούχα σκόρπια στον δρόμο, υπολείμματα φαγητού, ένα μοναδικό λευκό παιδικό παπουτσάκι μαζί με ένα μπλε παιδικό παντελόνι είναι ό,τι απέμεινε από το σπίτι, σύμφωνα με τον δημοσιογράφο του Ασοσιέιτεντ Πρες.

Η αναζωπύρωση της ισραηλινής επιθετικότητας συμπίπτει χρονικά με την αναβίωση των ειρηνευτικών προσπαθειών της Αιγύπτου και το διεθνές ενδιαφέρον που προκάλεσε η γενναία προσπάθεια του πρώην Αμερικανού προέδρου και νομπελίστα Τζίμι Κάρτερ να σπάσει το τείχος της σιωπής που καλύπτει το μεσανατολικό αδιέξοδο μεσούσης της αμερικανικής προεκλογικής εκστρατείας.

Για την ακρίβεια, οι νέες ισραηλινές επιθέσεις και εισβολές έχουν ως στόχο να ναρκοθετήσουν πριν από την εξέλιξή τους τις επίκαιρες ειρηνευτικές πρωτοβουλίες ειδικώς μετά τη δέσμευση της Χαμάς να τηρήσει εξάμηνη εκεχειρία ως εκδήλωση καλής θέλησης.
Την πρόταση απέρριψε το Ισραήλ και λίγες ώρες αργότερα την περασμένη Κυριακή σε συγκρούσεις ανάμεσα σε Ισραηλινούς στρατιώτες και Παλαιστίνιους μαχητές στην Μπέιτ Λαχίγια βρήκε τον θάνατο ένα 14χρονο κορίτσι.

Το Ισραήλ, που αυτή την περίοδο τιμά τα 60 χρόνια από την ίδρυσή του, παραμένει προσδεμένο στην αδιάλλακτη πολιτική άρνησης οποιασδήποτε ειρηνευτικής πρωτοβουλίας και το απέδειξε πρόσφατα με την προσβλητική υποδοχή που επεφύλαξε στον Τζίμι Κάρτερ.
Η απαγόρευση εισόδου του νομπελίστα πρώην προέδρου των ΗΠΑ στη Γάζα και η άρνηση των υπηρεσιών κρατικής ασφάλειας να του παράσχουν προστασία δεν αποτελεί μόνο τιμωρία για την παρομοίωση της ισραηλινής πολιτικής με το νοτιοαφρικανικό ρατσιστικό καθεστώς που ο Τζίμι Κάρτερ επεφύλαξε για το Τελ Αβίβ εκδίδοντας προ τριετίας το βιβλίο του με τον τίτλο «Παλαιστίνη: Ειρήνη αντί Απαρτχάιντ».

Καθώς η αμερικανική προεκλογική εκστρατεία βρίσκεται στην κρισιμότερη φάση της εξέλιξής της, η ισραηλινή ηγεσία που διεκδικεί τον τίτλο του «ατιμώρητου συμμάχου» φροντίζει να κερδίσει χρόνο απορρίπτοντας οποιαδήποτε ειρηνευτική μεσολάβηση.

Σύνοδος κορυφής
Ο Παλαιστίνιος πρόεδρος Μαχμούντ Αμπάς, ο οποίος την περασμένη Πέμπτη είχε στην Ουάσιγκτον συνομιλίες με τον Αμερικανό Πρόεδρο Μπους, προετοιμάζεται για την κρίσιμης σημασίας σύνοδο κορυφής που θα πραγματοποιηθεί στις 17 Μαϊου στο Σαρμ ελ Σεϊχ της Αιγύπτου με τη συμμετοχή του Τζορτζ Μπους.

Μετά τις επαφές με την αμερικανική κυβέρνηση, ο Παλαιστίνιος ηγέτης δεν έκρυψε την απογοήτευσή του για την επιμονή της Ουάσιγκτον να ταυτίζεται με τις ισραηλινές θέσεις, παρότι ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει αναλάβει τη δέσμευση να πετύχει μια συνεκτική συμφωνία για το Μεσανατολικό έως το τέλος του 2008, ώστε να στέψει με επιτυχία το τέλος της προεδρίας του.
Ο κ. Αμπάς έλαβε τη δέσμευση του Ρώσου Προέδρου Πούτιν για μια νέα ειρηνευτική διάσκεψη για το Μεσανατολικό, την τελική συμφωνία για την οποία αναμένεται να εξετάσει στις 1 και 2 Μαϊου το Κουαρτέτο για τη Μέση Ανατολή (ΗΠΑ, Ρωσία, ΕΕ, ΟΗΕ).

Ο ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ ΣΤΗ ΓΑΖΑ
Η οικονομική ανάπτυξη στα παλαιστινιακά εδάφη θα είναι μηδενική, εκτιμά η Παγκόσμια Τράπεζα για το 2008. Μηδενική ήταν η ανάπτυξη και το 2007
Τα 7,7 δισ. δολάρια που υποσχέθηκαν οι δωρήτριες χώρες στο Παρίσι δεν έφτασαν ποτέ στα παλαιστινιακά εδάφη λόγω των εμποδίων που ορθώνει το Ισραήλ
Η ανεργία στη Δυτική Οχθη φτάνει το 23% και στη Λωρίδα της Γάζας το 33%
Οι Παλαιστίνιοι που ζουν σε συνθήκες μεγάλης φτώχειας είναι το 35%, ενώ στο μέσο επίπεδο φτώχειας ζει το 67%

Πηγή: Παγκόσμια Τράπεζα 2008
ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ

Κυριακή 27 Απριλίου 2008

Ας ακούσουμε μουσική....Glenn Gould, ο αγαπημένος μου πιανίστας



Το νερό σε μεγάλες ποσότητες είναι λιγότερο διασκεδαστικό απ’ ό,τι σε μικρές, όση δηλαδή είναι και η διαφορά μεταξύ του «πίνω» και «πνίγομαι».

Έτσι έχει καταλήξει η τηλεθέαση στις μέρες μας. Ένας διαρκής, επαναλαμβανόμενος «πνιγμός». Μια αδιάντροπη λαγνεία ατάλαντων που τρομοκρατούν με το μεσουράνημά τους στα παράθυρα των καναλιών. Δεν χρειάζονται καν ονοματεπώνυμο πολλές φορές. Αναφέρονται κατ’ επάγγελμα(;), συγγραφέας, νομικός, αντιπρόεδρος Βουλής, βουλευτής, δημοσιογράφος και πάει λέγοντας…..«Έσφαλεν ο την δόξαν/ ονομάσας ματαίαν»…..κατ’ επάγγελμα μάλιστα! Συνεντεύξεις με ερωτήσεις «Τι βλέπεις για το μέλλον σου; Θέλεις ν’ ανέβεις κι άλλο ψηλά;» «Μπορείς να δώσεις περισσότερα…», «Τι λένε οι φίλοι σου γι’ αυτό;» κι όσο για τις ειδήσεις η κατάλληλη μουσική συνοδεύει τον πόνο, το θρίλερ, την καταιγίδα, τις διαδηλώσεις και τα happy end. Άσε τα ομαδικά therapy shows! Πρόκειται για αστεία πράγματα που, ωστόσο, διαμορφώνουν συνειδήσεις και πρότυπα.
Ωστόσο, υπάρχουν αντίρροπες δυνάμεις για «να συντηρήσουμε τα καντηλάκια της μοναξιάς μας», όπως έλεγε ο Χρήστος Βακαλόπουλος. Ένα καντηλάκι ακόμα στη μνήμη ανθρώπων που ακόμα φωτίζουν αυτή την άχαρη εποχή των be free και των παλιμπαιδισμών είναι η εκλεκτή μουσική του πιανίστα Glenn Gould. Τον Οκτώβρη συμπληρώνει απουσία 26 ετών ο σπουδαίος Καναδός πιανίστας. Μόλις 50 ετών και ήδη είχε εκπληρώσει την δόξα ως μεταθανάτια παρακαταθήκη, άρα ωφέλιμα.

Ο Gould, ούτως ή άλλως, δεν έγινε μύθος μετά θάνατο. Ο Gould ήταν διαφορετικός ενώ ζούσε. Αντιγράφω από τη στήλη «Ωτοβλεψίες» των «Νέων»(8.10.82). « Ο ίδιος σαν ερμηνευτής είχε ένα εξαιρετικό χάρισμα. Έκανε τον ακροατή να ξανασκέφτεται τη μουσική που νόμιζε πώς ήξερε καλά. Αν και οι ιδέες του μερικές φορές σοκάριζαν τους κριτικούς, οι ερμηνείες του αποκάλυπταν νέες πλευρές των έργων.. Ένα πράγμα μόνο του ήταν ανάθεμα: η ακαδημαϊκή ανία…Ήταν σπάνιος».
Ας πάρουμε, λοιπόν, μια βαθιά ανάσα ακούγοντάς τον να ερμηνεύει με μουρμουρίσματα, τραγουδώντας τη μελωδία της μουσικής και ας φαντασθούμε ότι ταξιδεύουμε κι εμείς μαζί του παρακολουθώντας τις ενορατικές του διαδρομές στον Μπαχ και τον Μότσαρτ.


Τετάρτη 23 Απριλίου 2008

Μια διαφορετική γραφή. Ο Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος



«Παράξενες μέρες. Μέρες που ενόσω το όνειρο, μιας αδελφωμένης ανθρωπότητας θα μπορούσε να ‘ναι πιο κοντά φαίνεται αποκαρδιωτικά μακρινό. Για να συνεχίσουμε να μοχθούμε «χρειαζόμαστε εμβόλιο κατά της απογοήτευσης.»[i]


Από παντού βομβαρδιζόμαστε από πολεμικά ανακοινωθέντα. Σε κάθε γωνιά του πλανήτη η βία πυροδοτείται. Κι εδώ, σε τούτη την γωνιά της γης, οι έλληνες προσπαθούμε να αποπερατώσουμε τα ολυμπιακά έργα, πασχίζουμε για την αναβίωση της ολυμπιακής εκεχειρίας και νομίζουμε ότι βρισκόμαστε σε ειρηνική περίοδο. Νομίζουμε ότι ασχολούμαστε με τα έργα της ειρήνης, όμως κάνουμε μεγάλο λάθος. Τον τελευταίο καιρό έχει ξεσπάσει ο «ιερός πόλεμος» μεταξύ Πατριαρχείου και Αρχιεπισκοπής. Δεν είναι βέβαια ένας πόλεμος πνιγμένος στο αίμα, είναι όμως ένας αλληλοσπαραγμός θρησκευτικός μεταξύ ομόπιστων για την επικράτηση στην εξουσία. Συμβαίνουμε μάρτυρες του γεγονότος ότι αφού εν τέλει η πολιτική ηγεσία κατάφερε να κρατήσει την χώρα μας στο περιθώριο της πολεμικής αναμπουμπούλας, οι πνευματικοί ηγέτες του ελληνισμού αποφάσισαν να κατατρώγονται ασύστολα κυνηγώντας όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μερίδιο στην εξουσία. Δεν είμαι «άνθρωπος της εκκλησίας», πάντα με απωθούσε η εξουσιολαγνεία των ισχυρών, δυστυχώς αυτή την εικόνα με ποτίζει τόσα χρόνια η εκκλησία. Ένιωθα πως αυτή η χλιδή και η πολυτέλεια που υφαίνονται συχνά πυκνά με την εκκλησιαστική εξουσία είναι μακριά από κάθε είδους πνευματικότητα και αποπροσανατολίζει την ψυχή από το καλό και αγαθό. Παρόλα αυτά το σκηνικό της διχόνοιας με πειράζει. Με πειράζει διότι στην διδασκαλία του Ιησού βρίσκω ουσία εξέλιξης του ανθρώπου και με πειράζει να βλέπω τους εκπρόσωπους Tου να απομακρύνονται τόσο πολύ από τον Λόγο Του. Προσπαθώ λοιπόν να αντιπαλέψω, να βρω ακτίνες να φωτίσουν την ελπίδα μου για τον κόσμο. Με τα μάτια ορθάνοιχτα κοιτώ από πού, ποιος μπορεί να προσφέρει για το κοινό καλό και όχι να εξουσιάσει αρπακτικά. Ποιο στοιχείο θα οπλίσει την θέλησή μου με κουράγιο; Πως θα συνεχίσω να κρατώ το είναι μου δυνατό ενάντια στην παρακμή; Ψάχνω να βρω την αρετή όχι στα παχιά λόγια αλλά εκεί που εκφράζεται στην καθημερινότητα. Ψάχνω ανθρώπους που φέρουν φως από όπου κι αν προέρχονται ότι κι αν εκπροσωπούν. Το φως λοιπόν ήρθε με μια είδηση που διάβασα σε εφημερίδα στις αρχές της χρονιάς. Τότε που μια ομάδα ελλήνων στρατιωτών είχε εγκλωβιστεί σε έναν ναό που πυρπολήθηκε από αλβανούς στο Κοσσυφοπέδιο. Μάλιστα ήρθε από άνθρωπο της εκκλησίας, παρ΄ όλο που αυτή με ποτίζει με απογοήτευση. Ορθόδοξος, θρησκευτικός ηγέτης, συμπατριώτης μας είναι ένα από τα πιο αξιόλογα παραδείγματα ανθρώπων που η πράξη τους φωτίζει τις ελπίδες μας για έναν καλύτερο κόσμο. Πράξη ανθρώπου γενναίου που απευθύνεται σε όλους ανεξαιρέτως και που μπορώ ανεπιφύλακτα να συστήσω στα παιδιά μου να του μοιάσουν. Λέει: «Η ειρήνη και η ασφάλεια για την οποία όλοι ομιλούν, θα εξασφαλιστεί με τη φροντίδα για την κοινωνική δικαιοσύνη και την ανάπτυξη των φτωχότερων κοινωνιών του πλανήτη.» [ii] και όλη του η ζωή είναι η μάχη να ‘ναι συνεπής σε αυτές τις λέξεις. Η είδηση λοιπόν που διάβασα έλεγε τα εξής: Ιδιαίτερη συγκίνηση έχει προκαλέσει η απόφαση του Αρχιεπισκόπου Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας, Αναστάσιου, να προσφέρει το ποσό των 600.000 δολαρίων για την αναστήλωση στο Κοσσυφοπέδιο μίας εκκλησίας και ενός τζαμιού, ή την ανοικοδόμηση ενός νεανικού κέντρου. Στο μήνυμά του ο Αρχιεπίσκοπος τονίζει: «Η πυρπόληση εκκλησιών και τζαμιών δεν προωθεί τη δικαιοσύνη και την ειρήνη, ούτε ασφαλώς την πρόοδο. Αντίθετα, μας γυρίζει σε εποχές και πρακτικές που οδήγησαν τη Βαλκανική σε καθυστέρηση, σε διχασμούς και τραγωδίες. Όσοι μάλιστα εμπλέκουν τη θρησκεία στη βία, ουσιαστικά βιάζουν το πνεύμα της θρησκείας. Όσο δίκαιο και αν έχει κανείς, οφείλει να σεβασθεί την ιερότητα και τον ρόλο που έχουν οι ιεροί τόποι λατρείας. Αυτοί πρέπει να γίνονται κέντρα συμφιλιώσεως και ειρήνης και όχι εστίες συντηρήσεως εχθροτήτων. Μόνο με την ειρηνική συνύπαρξη των θρησκευτικών κοινοτήτων μπορεί να υπάρξει αληθινή κοινωνική πρόοδος. Αυτή την αρχή προσπαθούμε να σεβόμαστε χριστιανοί και μουσουλμάνοι στην Αλβανία: να συμβιώνουμε και να συνεργαζόμαστε αρμονικά. Η νηφαλιότητα της ανεξιθρησκείας και η τόλμη της αγάπης πρέπει να υπερνικήσουν το τυφλό μίσος που οδηγεί σε αλυσίδα συγκρούσεων. Κατά τον 21ο αιώνα, παντού, και κατ' εξοχή στην περιοχή των Βαλκανίων, καλούμεθα -ανεξάρτητα από την κοινότητα, εθνική ή θρησκευτική, στην οποία γεννηθήκαμε- να αγωνιστούμε για να συνυπάρξουμε ειρηνικά, με αλληλοσεβασμό και αλληλεγγύη.» Κλείνοντας το μήνυμά του, ο Αναστάσιος σημειώνει ότι «το ποσό αυτό συγκεντρώθηκε με κόπους για την ανοικοδόμηση του Καθεδρικού ναού στα Τίρανα…»Ήταν για μένα μια έμπρακτη απάντηση στο επεισόδιο της πυρπόλησης του ορθόδοξου ναού που υπερασπίστηκαν οι έλληνες στρατιώτες. Εντυπωσιάστηκα και αποφάσισα να μάθω για αυτόν τον άνθρωπο, να γνωρίσω την προέλευσή του, τον βίο του και το έργο του. Διαπίστωσα ψάχνοντας στο διαδίκτυο ότι μια τέτοια γενναία πράξη δεν ήταν ούτε τυχαία ούτε μοναδική. Ένα πλήθος άλλων παρόμοιων πράξεων και ένα πλέγμα βαθιά ανθρώπινων συλλογισμών πλαισιώνει το έργο του. Θέλησα λοιπόν να κάνω μια μικρή συλλογή στοιχείων από την ζωή του, ενδεικτική για την ποιότητα που αναγνώρισα και να την μοιραστώ μαζί σας. Ο Αναστάσιος Γιαννουλάτος ξεκίνα την ζωή του στον Πειραιά με επτανησιακή καταγωγή, 4 Νοέμβρη του 1929.[iii] Στα πρώιμα ενδιαφέροντά του ήταν τα μαθηματικά και ως έφηβος νόμιζε ότι θα ακολουθήσει καριέρα επιστήμονα. Η εμπειρία του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου και του εμφυλίου όμως τον επηρέασε βαθύτατα και ήταν οι αφορμές για να αναπροσανατολίσει την πορεία του. Το ερώτημα που γεννήθηκε μέσα του τότε ήταν: «που βρίσκεται η ελευθερία και η αγάπη; Πολλοί βρήκαν τον δρόμο τους στο κομμουνιστικό κίνημα αλλά δεν μπορούσα να φανταστώ την ελευθερία και την αγάπη ως αποτέλεσμα του κομμουνιστικού κόμματος ή κανενός άλλου κόμματος.» Κατά την διάρκεια του πολέμου τα σχολεία ήταν κλειστά. Είχε την ευκαιρία να διαβάσει πολύ. Μάρξ, Φρόϋντ, Φόϋερμπαχ. Υπήρξε μια σημαντική στιγμή! «θυμάμαι σαν χτες γονατισμένος να ρωτώ: Υπάρχεις; Είναι αλήθεια ότι υπάρχει ο Θεός της Αγάπης; Δείξε την Αγάπη Σου. Δώσε μου ένα σημάδι. Όταν κάνεις τέτοια προσευχή η απάντηση έρχεται. Όχι με αγγέλους, αλλά συνειδητοποιείς ότι ο Θεός είναι εκεί, μπροστά σου και λέει, δεν ζητώ κάτι τι από εσένα αλλά εσένα ολόκληρο. Τότε αντιλαμβάνεσαι ότι σημαντικό είναι να δοθείς και όχι να δώσεις.»[iv] Έτσι ανέπτυξε μέσα του δυνατή πίστη ότι ο πόνος και η καταστροφή μπορούν να απαντηθούν μόνο μέσα από το μήνυμα της αιώνιας ειρήνης, της ειρήνης που προέρχεται από τον Ιησού Χριστό. Εισήχθη στην Θεολογική σχολή Αθηνών από όπου αποφοίτησε το 1951. [v] Νεαρός νιώθει μέσα του την αξία της υπηρεσίας του καλού και οι σκέψεις του τον οπλίζουν με τη δύναμη και την γενναιότητα να αντιπαρέλθεί μέσα από οποιεσδήποτε αντιξοότητες αφιερωμένος ολοκληρωτικά στον Ιησού Χριστό και τον Λόγο Του: «Θυμάμαι όταν τέλειωνα τη θητεία μου στο στρατό. Ήμουν ανθυπολοχαγός, ήμουν αρχηγός της Σχολής Διαβιβάσεων. Με είχαν βάλει σε στο ραδιόφωνο. 1954. Έπρεπε να τελειώσει η θητεία μου και να δω τι θα κάνω. Μεγάλη Τρίτη είχα βάρδια και δεν μπορούσα να βγω έξω. Με συγκίνησε ένα Ευαγγέλιο: ‘Αν ο κόκκος του σίτου πεσών εις την γην να αποθάνει, ούτος μόνος μένει. Αν δε αποθάνει, πολύ καρπόν φέρνει’. Πιστεύω ότι η χριστιανική ζωή έχει αυτό το μυστικό. Μια διάθεση προσφοράς χωρίς να σκέφτεσαι αν πετύχει ή δεν πετύχει και από κει και πέρα το αφήνεις στα χέρια του Θεού. Είσαι αυθεντικός όχι περιμένοντας αποτελέσματα, κάνοντας πλάνα, σχέδια, αλλά ζώντας αυτό το μυστήριο της πίστεως. Για μένα είναι ένα μυστήριο αγάπης.»[vi] Όταν αρχίζω πλέον και προβληματίζομαι για το τι είναι το χρέος, τι είναι να είναι κανείς Ορθόδοξος, με απασχολεί το θέμα ότι από την Ορθόδοξη εκκλησία λείπει το άνοιγμα το οποίο υπήρχε πάντοτε, το άνοιγμα προς τους άλλους. Προς αυτούς που δεν είχαν την ευλογία να ξέρουν αυτά που γνωρίζαμε εμείς.[vii] Τότε βρέθηκε μπροστά στο δίλημμα: «Καλά, θα πάνε οι άλλοι; Θα κάθεσαι εσύ στην Αθήνα και θα κάνεις διαλέξεις για να πάνε οι άλλοι; Έτσι λοιπόν λέω, Αναστάση, πρέπει να πας στην πρώτη γραμμή. … δεν είναι όμορφο να μιλάς για ορισμένες ιδέες οι οποίες δήθεν θα πρέπει να γίνουν από άλλους.»[viii] «Στα 33 μου, Χριστούγεννα πήγα στο μοναστήρι της Πάτμου. Ήταν μια περίοδος οπού βιώνεις την απόλυτη σιωπή και απομόνωση. Με απασχολούσε το ζήτημα σχετικά με το ιεραποστολικό έργο. Το ερώτημα μου ήταν, τι θα γίνει με τους κινδύνους που έχω να αντιμετωπίσω; Ήρθε η ανταπόκριση: Δεν είναι ο θεός αρκετός για σένα; Αν ο Θεός δεν σου φτάνει, τότε σε ποιο Θεό πιστεύεις; Αν ο Θεός σου αρκεί τότε πήγαινε!»[ix] Φτάνει στην Αφρική: «24 Μαΐου 1964. Το πρωί χειροτονούμαι, το βράδυ φεύγω για την Αφρική. Η πρώτη μου λειτουργία έγινε εκεί.»[x]Στην Ουγκάντα, εκεί ένιωσε ότι ήταν ο προορισμός του και πως η ζωή του επιτέλους είχε αρχίσει.[xi] -Όταν πήγατε στην Αφρική τι είχε προτεραιότητα για σας; Ρωτά ο δημοσιογράφος της ΝΕΤ Θεοδωράκης-Να είμαι συνεπής σε αυτό που πίστευα. Απαντά ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος. -… έχετε πει ότι: «Ενδεχομένως κάποιος που αυτοπροσδιορίζεται ως άθεος να είναι πολύ πιο κοντά στον Θεό από εμένα που φαίνομαι να είμαι εκπρόσωπός του». Στην Αφρική που πήγατε, ήσασταν απέναντι σε άθεους…-Όχι, όχι. Η Αφρική ήθελα να σας πω, είναι αδικημένη από πολλές πλευρές. Ευτυχώς όμως σε ένα πράγμα δεν είναι αδικημένη. Κανείς δεν της απαγόρευσε ποτέ, όπως έγινε στην Αλβανία, να πιστεύει, και αν θέλετε να τραγουδάει και να χορεύει για τον Θεό… Οι πρώτες έρευνές μου οι επιστημονικές ήταν για την Αφρικανική θρησκευτικότητα, η οποία πολλές φορές ονομάζεται "πρωτόγονη" από ορισμένους. Εγώ έχω αλλάξει τον όρο και τη λέω "πρωτογενή". Ο άνθρωπος που ζει σε συνθήκες τέτοιες δε σημαίνει ότι είναι πρωτόγονος, εμείς τον βλέπουμε έτσι. Το σύστημα σκέψεως, γλώσσας, επικοινωνίας, είναι πάρα πολύ σημαντικό και πάρα πολύ σύνθετο. Είναι απλώς πρωτογενές. Όμως παρόλο που ονειρεύτηκε την Αφρική για καινούρια του πατρίδα, το όνειρο κόπηκε. Ήταν σε ένα συνέδριο στην Γενεύη όταν η μαλάρια του έδωσε το δεύτερο καθοριστικό χτύπημα. Σώθηκε, όμως η υγεία του είχε υποστεί τόσο μεγάλη βλάβη που δεν ήταν δυνατόν να επιστρέψει. «Ήταν σαν να πεθαίνω. Είχα γίνει Ιερέας ειδικά και μόνο για να υπηρετήσω στην Αφρική. Αλλιώς θα είχα ακολουθήσει ακαδημαϊκή καριέρα.»[xii] Οι φίλοι προσπαθούσαν να τον πείσουν ότι θα μπορούσε μέσα από την διδασκαλία να εμπνέει άλλους για ιεραποστολικό έργο. Αλλά για αυτόν ήταν ξεκάθαρο ότι κανείς λέει πρέπει να το πράττει επίσης. Μόνο που στην περίπτωσή του δεν είχε άλλη επιλογή: «Έπρεπε να επιστρέψω στο πανεπιστήμιο.»[xiii] Διατέλεσε καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, ρασοφόρος με έναν ιδιαίτερο τρόπο διδάσκει ιστορία των θρησκειών: Δίνει βάση στις Αφρικανικές λατρείες και άλλες ζώσες θρησκείες με ιδιαίτερη έμφαση στο Ισλάμ. «…Ήταν το 1975 όταν για πρώτη φορά υποχρεώσαμε τους δικούς μας φοιτητές να μαθαίνουν για το Ισλάμ, κατά έναν προφητικό τρόπο θα έλεγα. Αυτός λοιπόν ο διάλογος με τις άλλες θρησκείες και πιο συγκεκριμένα με το Ισλάμ που έχει μπει στο προσκήνιο αυτό τον καιρό, παραμένει ένα πολύ κρίσιμο θέμα και αυτά τα χρόνια.»[xiv] Τον Νοέμβριο του 1973 εμπλέκεται στην υποστήριξη των φοιτητών που έχουν καταλάβει την νομική: «Κατά την κορυφαία μέρα των γεγονότων της Νομικής Σχολής, ήρθε στο Φαρμακείο μας, ο Βοηθός Επίσκοπος Ανδρούσης Αναστάσιος με 4 τσάντες γεμάτες τρόφιμα και φάρμακα και ζήτησε, “...δυο παιδιά να με βοηθήσουν στη μεταφορά και την παράδοσή τους στους Φοιτητές της Νομικής”. Ο Δεσπότης φορούσε τα ράσα του κι έναν απλό σιδερένιο Σταυρό. Πήραμε τα πράγματα και κατευθυνθήκαμε προς την αποκλεισμένη από Αστυνομικούς Νομική Σχολή. Κάποια στιγμή, πέσαμε σε Αστυνομικό μπλόκο. “Στοπ! Δεν πρόκειται να περάσετε πιο μέσα”, μας φώναξαν». «Ο Βοηθός Επίσκοπος Ανδρούσης όμως, δεν σταμάτησε. Προχώρησε προς το μέρος τους, και τους είπε: “Εκεί μέσα υπάρχουν νέα παιδιά, αδέλφια σας, που αγωνίζονται για την Ελευθερία και το Μέλλον της Πατρίδας μας. Θέλω να τους παραδώσω αυτά τα φάρμακα και τα τρόφιμα. Είμαι Κληρικός και είναι καθήκον μου να το κάνω”. Τότε, κάποιοι από τους Αστυνομικούς που είχαν κρύψει τα διακριτικά και τους ατομικούς αριθμούς τους, άρχισαν να τον τραβούν από τα ράσα και τον χτυπούσαν επανειλημμένα με βάρβαρο τρόπο στον τοίχο. Αυτός τους ξέφυγε, και με γρήγορα βήματα κατευθύνθηκε στην είσοδο της Νομικής, όπου παρέδωσε στους ξεσηκωμένους Φοιτητές, τις δύο τσάντες που κρατούσε ο ίδιος...»[xv] Η πλήρης αποκατάσταση της υγείας του τελικά του επιτρέπει να επιστρέψει στην Αφρική το 1981. Μια περίπου δεκαετία μετά σκεφτόταν ότι θα μπορούσε πλέον να επιστρέψει στο πανεπιστήμιο της Αθήνας όπου θα αφιέρωνε τον εαυτό του στην διδασκαλία και το γράψιμο. Όμως παρα όσα σχεδίαζε, η ζωή του τον έφερε αλλού. Ούτε Αθήνα ούτε Αφρική, αλλά στην Αλβανία. Απεσταλμένος από το πατριαρχείο σε εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες μέσα σε δώδεκα χρόνια, έχοντας στα πρώτα βήματα να αντιμετωπίσει το έμπρακτο μίσος του καθεστώτος, που το θυμίζουν οι σφαίρες που μένουν ακόμη καρφωμένες στα τζάμια του γραφείου του, καταφέρνει να στήσει ξανά την ορθόδοξη εκκλησία στα πόδια της. Σε αυτήν τη χώρα, που κάποτε προσπάθησε να τον διώξει ακόμα και με ειδική συνταγματική ρύθμιση. Στις δυσκολίες στέκεται με σθένος διατηρεί το κέντρο βάρους σταθερά στις πεποιθήσεις του: «13 χρόνια τώρα στην Αλβανία, εμείς συνεχίζουμε έναν διάλογο όχι επιστημονικής υφής αλλά περισσότερο έναν διάλογο ζωής, προσπαθώντας ακριβώς να δώσουμε ένα δείγμα ότι μπορούν να συνυπάρξουν θρησκευτικές κοινότητες όχι απλώς με ανοχή, αλλά με μια αδελφική συνεργασία.» [xvi]Πέρα από το δύσκολο εκκλησιαστικό έργο που έχει να επιτελέσει, οργανώνει συνδέσμους γυναικών, νεολαίας και διανοουμένων. Προωθεί πρωτοποριακά προγράμματα όπως το Διαγνωστικό Ιατρικό Κέντρο με 24 ειδικότητες στα Τίρανα, τρία πολυϊατρεία σε άλλες πόλεις, Ινστιτούτο Επαγγελματικής Κατάρτισης με έξι ειδικότητες, 12 νηπιαγωγεία σε διάφορες πόλεις. Φροντίζει για την κατασκευή δρόμων, υδραγωγείων, γεφυρών, την επισκευή δημόσιων σχολείων. Αλλά και αναπτύσσει άλλες δραστηριότητες σε τομείς υγείας, παιδείας, κοινωνικής πρόνοιας, αγροτικής αναπτύξεως, πολιτισμού και οικολογίας. Το 1999 στην κρίση του Κοσσυφοπεδίου οργάνωσε ανθρωπιστικό πρόγραμμα σε διάφορες αλβανικές πόλεις, το οποίο παρείχε βοήθεια σε περίπου 30.000 πρόσφυγες. Κατά την ένταση Ελλάδας – Αλβανίας συνέβαλε στην εκτόνωση και στην προσέγγιση των δύο χωρών. Με τις πρωτοβουλίες αυτές δόθηκε εργασία σε χιλιάδες ανθρώπους, δημιουργήθηκαν σοβαρά έργα κοινωνικής υποδομής και η Ορθόδοξη Εκκλησία της Αλβανίας αναδείχθηκε σε πολυδύναμο πνευματικό και αναπτυξιακό παράγοντα της γειτονικής χώρας. [xvii] Σε συνέντευξή στην ΝΕΤ φιλοξενούμενος του δημοσιογράφου Σ. Θεοδωράκη, Θα ερωτηθεί: -… ποιο είναι το σημαντικότερο έργο για σας, στην Αλβανία; -Το ότι 11 χρόνια κάθομαι μ' έναν πονεμένο λαό που αναζητάει κάτι καλύτερο. Όλα τα άλλα είναι απλώς εκφράσεις της αγάπης αυτής. Αλλά το πιο σημαντικό είναι να μένει κανείς με τους ανθρώπους που υποφέρουν, που αναζητούν, που χάνουν την ελπίδα, που πρέπει να την ξαναβρούν….-Να μένει κανείς με τους Ορθοδόξους, που υποφέρουν…-Όχι, θα σας έλεγα με όλους τους ανθρώπους. Εμείς δεν κάνουμε τέτοιες διακρίσεις. Το σημαντικό για έναν λαό ο οποίος έχει ταλαιπωρηθεί τόσα χρόνια και η Αλβανία έχει τη μεγαλύτερη οδύνη περάσει. Πέρασε έναν αθροιστικό διωγμό, ο οποίος κράτησε από το '67 μέχρι το '90 σε απόλυτη μορφή. Το να μένεις λοιπόν κοντά στους ανθρώπους εκείνους που έχουν στερηθεί, για μένα το πιο πολύτιμο, τη δυνατότητα της ελευθερίας, να πιστεύουν ή να μην πιστεύουν, αυτό είναι κάτι πολύ σημαντικό… Από την ίδια συνέντευξη είναι και οι παρακάτω φράσεις. Κοινό χαρακτηριστικό τους για μένα είναι ότι σκέψη και πράξη πλέκονται άρρηκτα δεμένες μεταξύ τους. Η κάθε του σκέψη οδηγούμενη από την καρδιά, και την αγάπη για τον άνθρωπο, με τα χέρια γίνεται πράξη. Διαβάστε με τα μάτια της ψυχής και επιτρέψτε της να απολαύσει. …Το '99 με το Κόσσοβο ήταν πολύ δύσκολη ώρα. Διότι καταλαβαίνετε ότι έρχονται χιλιάδες Μουσουλμάνοι Αλβανοί, έρχονται στην Αλβανία, σε μια ταχύτητα που δεν προλαβαίνεις να αντιδράσεις. Η πιο συνετή αντίδραση θα ήταν: καθίστε στη γωνιά σας να περάσει η καταιγίδα. Επίσης με το νότο όλοι άρχισαν να λένε: τώρα χάθηκε ο νότος. Μια στιγμή.Η δική μας τοποθέτηση ήταν διαφορετική. Δεν ήταν σχέδιο που λέτε. Εγώ προσπαθώ να υπακούσω σε αυτό που πιστεύω, το παράδοξο, θέλημα του Θεού. Αυτό το τολμηρό πράγμα που υπάρχει στο Ευαγγέλιο: "Ξένος είμαι και περιεβάλλετέ με". Λοιπόν είπα στους ανθρώπους: "Εμείς αυτή την ώρα της κρίσεως, ας σταθούμε κοντά σε αυτούς που υποφέρουν. Ποιοι υποφέρουν; Οι πρόσφυγες. Ας σταθούμε κοντά τους".Λεφτά δεν είχαμε. Είμαστε πολύ πλούσιοι, όπως σας είπα, σε φίλους. Κάναμε έκκληση. Και ξέρετε, μια έκκληση που έγινε σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα, 12.000.000 δολάρια συγκεντρώθηκαν. Όχι για μας, είπαμε: "Θέλουμε τα χρήματα για να βοηθήσουμε". Ήρθαν. Κι έτσι μπορέσαμε και βοηθήσαμε 33.000 ανθρώπους. Με κατασκηνώσεις, με άμεση βοήθεια, με κινητοποίηση ανθρώπων. Εγώ έτρεχα με τα ελικόπτερα και είχα πάει και στην Πρεμετή και στο Αργυρόκαστρο και στους Αγίους Σαράντα, μοιράζοντας δέματα. Για να σπάσω το φόβο. Μη φοβόσαστε. Οι πρόσφυγες δεν πρόκειται να μείνουν όταν είναι τόσο κοντά. Λοιπόν, εμείς εκείνη την ώρα δώσαμε ένα παρόν, θα σας έλεγα. Δεν κάναμε ούτε φιλανθρωπική δραστηριότητα, ούτε τίποτα. Είπαμε: είμαστε κοντά σας με σεβασμό και αγάπη…Τέλος νομίζω ότι αυτός ο άνθρωπος έχει εντοπίσει το γεγονός ότι οι λέξεις έχουν εσκεμμένα χάσει το νόημά τους. Ενώ ο ρόλος τους ήταν να προσπαθούν να περιγράψουν την αλήθεια σήμερα χρησιμοποιούνται με σκοπό να μας βυθίσουν στην λήθη: …Να σας πω εγώ κάτι πολύ τολμηρό, το οποίο ανέφερα πρόσφατα, όταν μίλησα στην Κρήτη στους φοιτητές. Ήταν ακριβώς το θέμα "Τι είναι πόλεμος, τι είναι τρομοκρατία". Εγώ πιστεύω ότι επειδή μιλήσατε για τη διεθνή υποκρισία, υπάρχει μια διεθνής υποκρισία. Ιδίως δε ύστερα από το Σεπτέμβριο εκείνο τον περιβόητο, που πάει να γίνει σα να είναι καινούργια ημερομηνία, όπως λέμε προ Χριστού και μετά Χριστόν, πολλοί λένε προ και μετά. Μου φαίνονται υπερβολές… για μένα είναι μεγάλη αυτή η σύγχυση και η υποκρισία, η χρήση των όρων: τι είναι πόλεμος, τι είναι τρομοκρατία. Όταν λοιπόν μία ομάδα τανκ περνάει σε μια φτωχογειτονιά και σκοτώνει τα παιδιά τα οποία κοιμούνται, αυτό είναι πόλεμος. Κι όταν μία φοιτήτρια, στην απόγνωσή της ή στη συνέπειά της, μια νέα κοπέλα που μπορεί να ζήσει όπως θα ήθελε να ζήσει, παίρνει μια βόμβα κι ένα κοράνιο, αυτό είναι τρομοκρατία. Ε, δεν μπορεί να είναι έτσι τα πράγματα. …Δηλαδή για κάποιους, όταν βομβαρδιζόταν το Βελιγράδι, ήταν τρομοκρατία ενός κράτους. Όταν βομβαρδιζόταν η Τσετσενία, παιδιά στην Τσετσενία, υπήρχε σιωπή. Δηλαδή γενικά, είμαστε μονόφθαλμοι στην πολιτική μας, κι όχι μόνο οι της εκκλησίας, ή μόνο της θρησκείας. … Δεν είναι μόνο οι θρησκευόμενοι άνθρωποι που σ' αυτό το πράγμα έχουν αυτή την άποψη... βρέθηκαν τόσοι Εβραίοι διανοούμενοι που διαμαρτυρήθηκαν γι' αυτά, αυτό είναι σημαντικό. Μακάρι να βρει τρόπο και για αυτές του τις σκέψεις να δράσει. Θα τον παρατηρώ με αγάπη και θαυμασμό και θα προτείνω στα παιδιά μου να του μοιάσουν. Γιατί έτσι νομίζω ότι μπορούν πραγματικά να είναι ελεύθερα.

Σημειώσεις –Παραπομπές[i] Αναστάσιος, Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας. [ii] Η σοφία και η γνώση με δυο λέξεις Αναστάσιος, Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας http://www.kallipefki.site.gr/efimerida/F103/sofia.htm[iii] Ο Κεφαλλονίτης και ο Ιθακήσιος είναι ο οικουμενικός Έλληνας. http://www.kefalonia.net.gr[iv] A Brief Biography of His Beatitude Anastasios Archbishop of Tirana, Durrës and All Albania http://www.orthodoxalbania.org[v] A Brief Biography of His Beatitude Anastasios Archbishop of Tirana, Durrës and All Albania http://www.orthodoxalbania.org[vi] NET. Γραφείο τύπου. Συνέντευξη του Αναστάσιου Αρχιεπίσκοπου Τιράνων στην εκπομπή της ΝΕΤ: Πρωταγωνιστές με τον δημοσιογράφο Σταύρο Θεοδωράκη http://www.praktika.gr/2002/genikes/diafore-omilies/anastasios22_05_02.html [vii] NET. Γραφείο τύπου. Συνέντευξη του Αναστάσιου Αρχιεπίσκοπου Τιράνων στην εκπομπή της ΝΕΤ: Πρωταγωνιστές με τον δημοσιογράφο Σταύρο Θεοδωράκη http://www.praktika.gr/2002/genikes/diafore-omilies/anastasios22_05_02.html[viii] NET. Γραφείο τύπου. Συνέντευξη του Αναστάσιου Αρχιεπίσκοπου Τιράνων στην εκπομπή της ΝΕΤ: Πρωταγωνιστές με τον δημοσιογράφο Σταύρο Θεοδωράκη http://www.praktika.gr/2002/genikes/diafore-omilies/anastasios22_05_02.html[ix] A Brief Biography of His Beatitude Anastasios Archbishop of Tirana, Durrës and All Albania http://www.orthodoxalbania.org[x] NET. Γραφείο τύπου. Συνέντευξη του Αναστάσιου Αρχιεπίσκοπου Τιράνων στην εκπομπή της ΝΕΤ: Πρωταγωνιστές με τον δημοσιογράφο Σταύρο Θεοδωράκη http://www.praktika.gr/2002/genikes/diafore-omilies/anastasios22_05_02.html[xi] Από τον δικτυακό τόπο της Αρχιεπισκοπής Τιράνων σε ελεύθερη απόδοση. http://www.orthodoxalbania.org[xii] Από τον δικτυακό τόπο της Αρχιεπισκοπής Τιράνων σε ελεύθερη απόδοση. http://www.orthodoxalbania.org[xiii] Από τον δικτυακό τόπο της Αρχιεπισκοπής Τιράνων σε ελεύθερη απόδοση. http://www.orthodoxalbania.org[xiv] Προσωπικός δικτυακός τόπος Γεωργίου Παπανδρέου http://www.papandreou.gr[xv] Σύλλογος Αγριτών Λέσβου. Μια συγκινητική περιγραφή ενός άγνωστου συμβάντος, από τον Στέφανο Μπαμπάνα. http://www.galatsinews.gr/echogala/03_04/p_paroys.htm[xvi] Προσωπικός δικτυακός τόπος Γεωργίου Παπανδρέου http://www.papandreou.gr[xvii] Η ορθόδοξος εκκλησία Αλβανίας και το έργο του Αρχιεπίσκοπου Αναστάσιου. Του Γιάννη Τόλια

Πηγή:kosmos-zine

Τρίτη 22 Απριλίου 2008

Η φλυαρία του κενού...

Το γραπτό κείμενο, είτε πρόκειται για επιτύμβια πλάκα είτε για περγαμηνή ή ακόμα και κάτι που σκαλίστηκε σε κόκαλο, τυλίχθηκε ή τυπώθηκε σε βιβλίο έχει πάντα τη σφραγίδα του δημιουργού- συγγραφέα. Αυτό το απλό γεγονός της πράξης του γράφειν που εμπεριέχει σιωπή όσο και καταστάλαγμα μπορεί να καταλήξει σε αυτοκαταστροφικό, εφήμερο ή ακόμα κωμικό ακριβώς γιατί δεν υπόκεινται σε κανόνες, όπως ο σεβασμός του πρωτογενούς κειμένου, ο σεβασμός του αναγνώστη, ο εννοιολογικός και σημασιολογικός πλούτος που δεν έχει να κάνει με την επίφαση μίας προσωπικής διαστρέβλωσης, πράγμα πολύ συνηθισμένο για την εποχή της αντιγραφής ή της συρραφής άλλων κειμένων.

Η εποχή του copy-paste είναι πολύ διαδεδομένη ακόμα και σε κανόνες συμπεριφοράς. «Συντάσσω», σημαίνει έχω στο μυαλό μου στόχο, περιορίζομαι, ερμηνεύω, αναστοχάζομαι, κρατώ το πηδάλιο. Αντιγράφω…σημαίνει «Δέστε με!….Μπορώ και καλύτερα απ’ τον χαλίφη…» αλλά μήπως αυτός δεν είναι ο κώδικας της εποχής του θεάματος; Άλλωστε, κανείς δεν έχει χρόνο να εντρυφήσει, να ψάξει, να αφοσιωθεί, να απέχει από όσα φαίνονται να λάμπουν…και, κυρίως, εκείνοι που αναζητούν τη χρυσόσκονη έστω και για λίγο λεπτά της ώρας. Ίσως γι’ αυτό και οι πιστοί υπηρέτες είναι πολλοί περισσότεροι από τους αφεντάδες. Η γιατί κάποιοι επιβιώνουν απλά ως σχολιαστές "Σ' ένα χωνευτήρι ηλικιών, ενδιαφερόντων και δυνατοτήτων οι περισσότερο ή λιγότερο 'τοπικοί' παράγοντες εξάσκησαν και 'βελτίωσαν' τον κούφιο πολιτικό τους λόγο και βεβαίως εκπαίδευσαν τους μετέπειτα δημοσιογράφους του έθνους! Τέτοιου είδους οργανώσεις, σχολιασμού δηλαδή, καφενείου, εκτόνωσης, επικύρωσης αποφάσεων και λιβανίσματος του αρχηγού ή όπως αλλιώς θέλετε να τις ονομάζουμε, πιστεύω ότι εξεμέτρησαν το ζην. Όλη αυτή η διαδικασία πέρασε στην τηλεόραση -εσχάτως και στο internet- και μόνο μια θολή ανταύγεια του παρελθόντος επιζεί, όπως πολύ ωραία την περιγράφει ο stefan."...

Μήπως τελικά αυτή η φλυαρία του κενού δώσει αφορμές για ανασυγκρότηση του πολιτικού σε ουσία; Μήπως το 'ξεσκαρτάρισμα' γίνει ακριβώς γιατί η ίδια η εποχή θα αναδείξει και θα διαμορφώσει τις συνθήκες ανάδυσης του πραγματικού συμβάντος κι επομένως και της πολιτικής χειραφέτησης;
«Είναι απολύτως ορθό ότι το πολιτικό τελεί σε συνθήκες απόσυρσης και απουσίας, απ’ όπου μπορεί κανείς να εξετάσει την ουσία του. Μα κάτι τέτοιο συνιστά επίσης απελευθέρωση της πολιτικής, της οποίας η κινητικότητα (που ενσωματώθηκε στον στοχασμό κατά το διάστημα μεταξύ Μακιαβέλι και Λένιν) υποτάχθηκε φιλοσοφικά στην ανασυγκρότηση του πολιτικού σε ουσία» Alain Badiou Η πολιτική και η λογική του συμβάντος. Μπορούμε να στοχαστούμε την πολιτική; Εκδόσεις Πατάκη

Δευτέρα 21 Απριλίου 2008

Το μυρμήγκι έχει πάντα αδελφό...


Την προηγούμενη Παρασκευή, 18 Απριλίου, στο Επιμελητήριο Λέσβου οργανώθηκε με πρωτοβουλία της κίνησης Πολιτών «Συνύπαρξη στο Αιγαίο» και υπό την αιγίδα του Νομάρχη Λέσβου, και του Προέδρου της ΤΕΔΚ Νομού Λέσβου εκδήλωση με θέμα: την εκμετάλλευση μεγάλων εκτάσεων για την εξόρυξη και επεξεργασία μεταλλευμάτων χρυσού με τη χρήση κυανιούχων αλάτων στην απέναντι από τη Λέσβο μικρασιατική ακτή. Προσκεκλημένοι ήσαν ο δήμαρχος της πόλης Αλτίνολουκ, Ισμαήλ Αϊνούρ, ο Δήμαρχος της πόλης Μπουρχάνιε, Φικρέτ Ακόβα εκ μέρους της συντονιστικής επιτροπής φορέων της ΒΔ Μικράς Ασίας ενάντια στην κατασκευή του εργοστασίου, o Δήμαρχος της Πόλης Δεκελί, Οζμάν Οζγκιουβέν και ο πρώην Δήμαρχος Περγάμου, Σεφά Τασκίν.

Το πρόβλημα
Η περιοχή της αρχαίας Ιδης, το σημερινό Καζ Ντάφ έχει επιλεχθεί από μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες για την εγκατάσταση εργοστασίου επεξεργασίας μεταλλευμάτων χρυσού για τα επόμενα 15 χρόνια κατά παράβαση κάθε ευρωπαϊκής αρχής προστασίας του περιβάλλοντος. Το ‘εγχείρημα’ αυτό σημαίνει ότι θα εκσαφτούν 1 τρις τόνοι χώμα και βράχια και θα εξαφανιστούν εκατοντάδες χιλιάδες δάσους και πολλές χιλιάδες ελιές. Σε κάθε σημείο εξόρυξης θα ανοίξουν κρατήρες διαστάσεων ενός τετραγωνικού χιλιομέτρου και βάθους 400 μέτρων. Μέχρι σήμερα έχουν δοθεί 180 άδειες εξόρυξης οι οποίες θα γίνουν με τη χρήση κυανίου(έχει υπολογισθεί η χρήση 300 με 400 τόνους κυανίου για τη παραγωγή 250-300 τόνων χρυσού). Το οξυγόνο που θα παραχθεί θα έχει άμεση επίδραση στις κλιματικές συνθήκες της περιοχής. Οι εξορύξεις και τα απόβλητα, επίσης, θα επηρεάσουν τον υδροφόρο ορίζοντα των νησιών μέσω υπόγειων δικτύων....και "οι δύο λαοί θα διψάσουν", όπως είπε χαρακτηριστικά ο Δήμαρχος της πόλης Αλτίνολουκ.

Οι κινήσεις πολιτών
Στο Τσανάκαλε πριν από λίγες ημέρες πραγματοποιήθηκε κινητοποίηση πολιτών με τη συμμετοχή περισσοτέρων από 20.000 διαδηλωτών και με συστράτεση της Τ.Α. φορέων και πολιτών από Ελλάδα και Τουρκία. Οι δήμαρχοι έχουν ξεκινήσει εκστρατεία ενημέρωσης τόσο στο Αιγαίο αλλά και όπου αλλού τους ζητηθεί για να ενημερώσουν τους ιθύνοντες αλλά και τους απλούς πολίτες για το θέμα.

Ο ρόλος των Πολυεθνικών
Σύμφωνα με τον δήμαρχο της πόλης Δικελί, Οσμάν Οζκιουβέν οι πολυεθνικές εταιρίες προχωρούν ακάθεκτες σε κινήσεις για την προώθηση του εργοστασίου μη διστάζοντας να εκμαυλίσουν τόσο δημόσιους λειτουργούς όσο και πανεπιστημιακούς συμβούλους ακόμα και τη δικαιοσύνη. Αλλά και ο πρώην δήμαρχος Περγάμου, Σεφά Τασκίν που έχασε τη θέση του δημάρχου μετά από μια σφοδρή σύγκρουση με αντίπαλο τεράστια συμφέροντα των πολυεθνικών, επιβεβαίωσε αυτή τη τακτική. «Οπου πηγαίναμε, είπε, βρίσκαμε ‘υπαλλήλους’ των πολυεθνικών, από τους διεθνείς οργανισμούς μέχρι και τα Fora. Μόνο το τουρικό ανώτατο δικαστήριο και το δικαστήριο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων μας δικαίωσε. Παρ’ όλα αυτά ο χρυσός είναι ανίκητος, όπως έλεγε και ο Μάρξ, κατέληξε ο Δήμαρχος. Και συμπλήρωσε...αλλά εγώ ελπίζω να είχε άδικο.

Η ελληνική συμπαράσταση
Ο Νομάρχης Λέσβου σε συνεργασία με τον επίτροπο της Ελλάδας για θέματα περιβάλλοντος, κ. Σ.Δήμα και σε συνεργασία με τον Ευρωβουλευτή του ΣΥ.ΡΙΖ.Α., κ. Δ. Παπαδημούλη βρίσκονται σε αναμονή πρόσκλησης από την ΕΕ προκειμένου Ελληνες και Τούρκοι εκπρόσωποι της ΤΑ να ενημερώσουν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για το θέμα. Πέρα από αυτή τη κοινή προσπάθεια το ΝΣ της Λέσβου σε συνεδρίασή του έχει πάρει απόφαση ενάντια της δημιουργίας του εργοστασίου

Η πολιτική βούληση
Σε ερώτησή μου σχετικά με την πολιτική βούληση της κυβέρνησης της Τουρκίας για το θέμα, η απάντηση ήταν απ' όλους η ίδια: "Η κυβέρνηση συνεργάζεται με τις πολυεθνικές και δεν ενδιαφέρεται για τα περιβαλλοντικά ζητήματα. Είναι βέβαιο οτι η προτεραιότητα είναι στις θέσεις εργασίας με κάθε κόστος καθώς η εξασφάλιση χρήματος και ψήφων. Επομένως η πολιτική βούληση υπηρετεί τα συμφέροντα των πολυεθνικών εταιρειών".
Παράλληλα ενημερωθήκαμε οτι στο Δεκελί δημιουργήθηκε κέντρο υποδοχής για τους πρόσφυγες, γεγονός που σε συνεργασία με την ΤΑ της Λέσβου θα συμβάλλει πιο αποτελεσματικά στο θέμα της μετακίνησης και της φιλοξενίας. Η προσπάθεια αυτή χαιρετίστηκε απο τους Ελληνες πολίτες που παρευρέθησαν στην εκδήλωση και σημειώθηκε οτι τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι πλέον εντελώς αλληλοεξαρτώμενα απο τα περιβαλλοντικά ζητήματα.

Και η πρόταση!
Μια ενδιαφέρουσα πρόταση που κατετέθη ήταν η διοργάνωση διαμαρτυρίας με βάρκες και καΐκια κι απο τις δυό μεριές στην μέση του Αρχιπελάγους, γεγονός που θα αποδείξει οτι ο αγώνας για τα κοινά προβλήματα της περιοχής ενώνει και συστρατεύει τους δύο λαούς και ότι το «μυρμήγκι έχει πάντα αδελφό», όπως λέει μια τούρκικη παροιμία.

Παρασκευή 18 Απριλίου 2008

"Ξεκινώ πάντα απο το τέλος. Η αρχή θα'ρθει μετά..."*

Βαρέθηκα να βλέπω τη σκηνή
Και σήκωσα τα μάτια μου στα θεωρεία

Κ.Π.Καβάφης, Στο θέατρο, 1904


Η σκηνή ήταν το «Κύτταρο», γωνία Ηπείρου και Αχαρνών…εκεί στην παλιά μου γειτονιά... Από εκεί πέρασαν οι Socrates, ο Δ.Σαββόπουλος, ο Π. Σιδηρόπουλος, ο Γ. Μαρκόπουλος, ο Ν. Ξυλούρης, ο Δ. Πουλικάκος, ο Θ. Γκαϊφύλλιας, η Δ. Γλέζου, η Μ Κώχ, ο Τ. Πανούσης αλλά και η Δανάη. Ο Αντώνης Μποσκοϊτης, φίλος ..ποιητών, το πήρε –το φερε- το σενιάρισε και τώρα είναι ζωντανό σαν κύτταρο.

Εκεί βρέθηκα το βράδυ της περασμένης Δευτέρας…κι εκεί στα θεωρεία καθόντουσαν τρείς γυναίκες, τρία αναγεννησιακά πορτραίτα: Η Λούλα Αναγνωστάκη, η Λένα Πλάτωνος, η Μαλβίνα Κάραλη. Τρείς τραγουδίστριες: η Σεβάς Χανούμ, η Λευκή-Μπλάνς Μπέμπα, η Γιώτα Γιάννα. Κι ένας διαβάτης, ένας περαστικός, ένας κατ’ έξην θαμώνας της νύχτας, ένας μοναχικός λύκος που αγριεύει, σηκώνει ανέμους και σπέρνει θύελλες με τη ποιητική του γραφή, Ο Γ. Χρονάς.

Κι ενώ η Σωτηρία (Λεονάρδου)…η Γιώτα(Γιάννα) βγήκε από το βελούδινο υπόγειο να φτερουγίσει ανάμεσά μας, κι ενώ πάλι από το τέλος είχαμε ξεκινήσει κι ενώ η ταμπακέρα έμενε άθικτη και το κείμενο ‘χαστούκιζε’ όλους εμάς τους αδαείς της τηλεσκότισης, θνησιγενείς λαμπτήρες μιάς βραδιάς στο «Κύτταρο»…σηκώθηκε αέρας….κι η Γιώτα Γιάννα ξεγλίστρησε σαν γάτα στη σκηνή με μια φυσαρμόνικα. Μια γυναίκα απροσδιόριστης ηλικίας, μια αμαζόνα!

«Ήμουνα αμαζόνα πάντα. Και στις καλύτερες στιγμές μου και στα κάτω μου. Όπως ο δρομέας, οι αθλητές, έχουνε ένα κάτω. Υπάρχει και το κάτω στους μεγάλους καλλιτέχνες. Δεν ήμουνα ποτέ το κορίτσι του ασανσέρ, να πηγαίνω μια πάνω μια κάτω. Ποτέ. Σταθερά. Μου άρεσαν πάντα τα υπόγεια. Το ιδανικό μου είναι να έχω βελούδινο υπόγειο. Εκεί να δέχομαι τους φίλους μου. Θα τους κέρναγα ο,τι υπήρχε στο σπίτι. Τα πάντα υπάρχουνε. Αγάπη πάνω απ’ όλα. Η αγάπη θεραπεύει. Έχω αγαπήσει….χωρίς να ζητάω τίποτα(…) στο σπίτι ο άνθρωπός μου με προστατεύει, με κοιτάζει…Πάνω από το μάτι μου….Μ’ αρέσει η νύχτα και το περιθώριο. Είμαι αντιστάρ…..Σηκώθηκε αέρας. Έτσι θέλω να φύγω, όπως ήρθα. Δεν θέλω να φύγω σορός»

Η Γιάννα τραγούδησε. Είπε: Θέλω να κάνω κάτι άξιο της στιγμής, άξιο του Χειμωνά, άξιο της Σωτηρίας…κι έκανε κάτι άξιο για όλους…τραγούδησε αυθεντικά. Ήταν από τα πιο αυθεντικά πράγματα που έχω δει τα τελευταία χρόνια. Γροθιά στο στομάχι…
Μου φάνηκαν τόσο φρούδα τα ‘χαρτιά’, οι αριθμοί, οι τίτλοι, ο λαϊκισμός που περισσεύει, οι στρατιές υποψηφίων παντός καιρού κι άνευ λόγου…

"Υ.Γ. Αυτές οι γυναίκες, και οι άλλες που ευκόλως παραλείπονται-Νίνου, Μπέλλου, Γεωργακοπούλου, Χασκίλ, Αμαλία Φλέμινγ- με παράξενα ρούχα, τον ιδιαίτερο τρόπο σκέψης, είναι οι Ελληνίδες Γερτρούδη, Στάϊν, Γεωργία Σάνδη, ¨Ηντιθ Σίτγουελ, Μαντάμ Κιουρί, Βιρτζίνια Γούλφ, Κοκό Σανέλ, Κάρεν Μπλίξεν….η φρουρά στέκει στην είσοδο με το μάτι άγρυπνο…." ευτυχώς!


Το κείμενο εμπνευσμένο και εμπλουτισμένο απο το βιβλίο του Γ. Χρονά! "Το Μονόπρακτο Σεβάς Χανούμ", εκδόσεις Οδός Πανός, Αθήνα 2007

*Η Λούλα Αναγνωστάκη μια Κυριακή απόγευμα. Στο σαλόνι.

Πέμπτη 10 Απριλίου 2008

'Περσινά ξυνά σταφύλια'

«ΟΛΟΙ εμπλέκονται στην υπόθεση αυτή. Αθλητές, παράγοντες, μάνατζερ. Οι τελευταίοι θέτουν ως βασική προϋπόθεση για την παρουσία των αθλητών τους στα διεθνή μίτινγκ, να μην υποβληθούν σε έλεγχο ντόπινγκ. Δεν νομίζω ότι υπάρχει νοήμων άνθρωπος που να πιστεύει ότι σήμερα οι πρωταθλητές δεν λαμβάνουν αναβολικά. Τα γεγονότα εξάλλου το αποδεικνύουν. Απλώς, κάποιοι πρέπει να τιμωρηθούν ώστε όλα να ακολουθήσουν τον δρόμο τους. Εγώ ήμουν ένας απ' αυτούς». Οχι... αυτή η δήλωση δεν ανήκει σε Ελληνα αθλητή, παράγοντα, μάνατζερ που αναμειγνύεται στην πρόσφατη υπόθεση των αναβολικών για την ελληνική ομάδα της άρσης βαρών. Η δήλωση ανήκει στον Μπέν Τζόνσον που στους αγώνες της Σεούλ το 1988 σημείωσε χρόνο ρεκόρ:9,79!!! Οι επιστήμονες που ασχολούνταν με τον χώρο του κλασικού αθλητισμού είχαν λίγο πριν από τη διοργάνωση ανακοινώσει ότι κανένας δεν επρόκειτο να σπάσει το φράγμα του 9,80 πριν από το 2000. Η επίδοση κατέστησε τον Τζόνσον ύποπτο και πράγματι την επόμενη ημέρα ανιχνεύθηκε στον έλεγχο του δείγματος ούρων του η απαγορευμένη στεροειδής ουσία στανοζολόλ. Ο μύθος του κατέρρευσε σαν χάρτινος πύργος...


Ομως, η κατάρα του ντόπινγκ επανήλθε «δυναμικά» στο προσκήνιο μετά απο 10 χρόνια ...Θυμάστε την υπόθεση :festina?
Η Festina θεωρούνταν η σπουδαιότερη ομάδα στον ποδηλατικό χώρο. Ενας από τους καλύτερους ποδηλάτες της, ο Γάλλος Κριστόφ Μορό, βρέθηκε τον Ιούνιο θετικός σε έλεγχο ντόπινγκ ύστερα από μία διοργάνωση στην πατρίδα του. Η άμεση αντίδρασή του ήταν να κατηγορήσει έναν από τους φροντιστές της ομάδας ότι του χορηγούσε αναβολικά στεροειδή εν αγνοία του. Δύο ημέρες προτού αρχίσει ο αγώνας, ένας από τους φροντιστές της ομάδας συνελήφθη στα γαλλοβελγικά σύνορα έχοντας στις αποσκευές του μεγάλες ποσότητες απαγορευμένων ουσιών (περίπου 400 δόσεις αναβολικών στεροειδών). Το περιστατικό αυτό είχε αποτέλεσμα να παραδεχθεί ο Μορό αλλά και ακόμη έξι μέλη της Festina ότι έπαιρναν δυναμωτικές ουσίες, μεταξύ των οποίων και ερυθροποιητίνη (ΕΡΟ), μία ορμόνη που ωριμάζει τα ερυθρά αιμοσφαίρια του αίματος.


ΠΑΜΕ ΠΑΛΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΗ; Ολυμπιάδα του 2004 στην Αθήνα.

Θυμάστε τη παρότρυνση του Χουάν Αντόνιο Σάμαρανγκ... να γεμίσουμε τα στάδια; Τον τρόπο που μας σύστησε να τα γεμίσουμε;

- "Φτιάξτε αθλητές"...είπε ο Πρόεδρος....
Δεν θα θυμίσω όλα όσα επακολούθησαν με τους πρωταθλητές αγώνων δρόμου, Κεντέρη και Θάνου...ακόμα οι λεπτομέρειες είναι νωπές και τραυματικές για όλους.

Ομως, ο Χουάν Αντόνιο Σάμαρανγκ είχε κάνει κι άλλες δηλώσεις....Σε συνέντευξή του στην ισπανική εφημερίδα «El Mundo» υποστήριξε ότι: «το ντόπινγκ έχει δύο παραμέτρους. Η πρώτη καταστρέφει την υγεία του αθλητή και η δεύτερη αυξάνει τεχνητά τις επιδόσεις του. Πιστεύω ότι μόνο η πρώτη είναι κατακριτέα. Χρειάζεται επομένως να ορίσουμε επακριβώς τι σημαίνει ντόπινγκ. Αυτό συνεπάγεται ότι πρέπει να μειώσουμε δραστικά τον κατάλογο των απαγορευμένων ουσιών, ώστε να περιλαμβάνει μόνο τα σκευάσματα εκείνα που προκαλούν προβλήματα υγείας».
Οι απόψεις τού από το 1980 προέδρου της ΔΟΕ έδωσαν αφορμή για οξείες αντιδράσεις. Στη Βρετανία, χώρα που φημίζεται για την προσήλωσή της στην έννοια του «fair play», ο πρόεδρος της Ερασιτεχνικής Ομοσπονδίας Στίβου σερ Αρθουρ Γκολντ χαρακτήρισε ατυχείς τις δηλώσεις Σάμαρανκ, καθώς «δεν είναι εύκολο να γνωρίζει κάποιος ποιες ουσίες είναι βλαβερές και ποιες όχι. Ανεξάρτητα απ' αυτό, όμως, η λήψη ενδυναμωτικών ουσιών παραμένει μία απάτη που επηρεάζει την τύχη των υπολοίπων».


Παρά το γεγονός ότι όλα αυτά μάς είναι γνωστά εδώ και 20 περίπου χρόνια, το ερώτημα παραμένει: Υπάρχουν ηθικοί αυτουργοί; Στην περίπτωση της ελληνικής dream team υπάρχουν κάποιοι που με τη συγκατάθεσή τους ή την ένοχη σιωπή τους...παρήγγειλαν σκευάσματα απο τη Λάρισα, μέσω ενός επαρχιακού γυμναστηρίου που είχε τη δυνατότητα(;!) να παραγγέλνει φαρμακευτικό υλικό από το internet, χωρίς τελωνειακές διαδικασίες και χωρίς έλεγχο απο τον ΕΟΦ;
Θα απαντήσει κάποιος, αν ξέρει...(γιατί μπορεί και να μην έχει ασχοληθεί...) λέμε τώρα...

-Τελικά μέχρι που εκτείνεται η χρήση των αναβολικών στην Ελλάδα;
-Μας ενδιαφέρει να το μάθουμε έστω κι αν η αποκάλυψη είναι οτι ακόμα και τα 'είδωλα' μπορούν να καταρρεύσουν;

Και οι αθλητές;

-Αν κάποιος σας προσέφερε απαγορευμένη ουσία και σας εγγυόταν ότι θα νικήσετε και δεν θα συλληφθείτε, θα τη χρησιμοποιούσατε;
-Θα λαμβάνατε μια απαγορευμένη ουσία η οποία θα σας έδινε τη δυνατότητα να κερδίσετε σε κάθε διοργάνωση που θα παίρνατε μέρος για πέντε χρόνια, αν γνωρίζατε ότι αυτή η ενέργειά σας θα μπορούσε να σας σκοτώσει;

Ποιές ήσαν οι περιστάσεις που οδήγησαν μέχρι εδώ;
-Οι ομοσπονδίες γνώριζαν; Οι προπονητές; Οι γιατροί της ομάδας;Μήπως οι 'ευγενείς' χορηγοί; Κάποιος που να ξέρει...βρε παιδί μου...να υπέπεσε στη αντίλημή του...λέμε τώρα. Ενας πρώην, ένας νύν παράγοντας, υπουργός, γενικός γραμματέας έστω...κάποιος που ξημεροβραδυαζόταν στα αποδυτήρια και φρόντιζε για τα συχαρήκια...
Η ιστορία είναι τόσο παλιά που μόνο γραφικοί τύποι δηλώνουν σήμερα οτι δεν γνώριζαν τι γίνεται με των πρωταθλητισμό και γι' αυτό οι ευθύνες επιμερίζονται λίγο-πολύ σε όλους...Η σειρά τους είναι τουλάχιστον γνωστή για να μη πούμε ότι είναι και επιλογή τους.
ΑΠΟ ΤΗΝ πρώτη στιγμή που ξεκίνησε η ιστορία με το ντόπινγκ άρχισε και ένας αγώνας δρόμου ανάμεσα σε αθλητές και επιστήμονες. Οι πρώτοι θέλουν να ξεγλιστρήσουν ατιμώρητοι και για τον σκοπό αυτό καταφεύγουν και στις πιο «περίεργες» εμπνεύσεις. Στα κέντρα ελέγχου έχουν βρεθεί αθλητές να κρύβουν ειδικούς σάκους με καθαρά δείγματα ούρων από συναθλητές τους και να αντικαθιστούν τα ενοχοποιητικά κατά τη διάρκεια των ερευνών. Αλλοι έχουν υποβληθεί σε «μεταμοσχεύσεις δείγματος ούρων»· αυτό σημαίνει ότι τα ούρα κάποιου άλλου εισάγονται με καθετήρα μέσα στην ουροδόχο κύστη του αθλητή οπότε αλλοιώνονται τα αποτελέσματα! Για την αντιμετώπιση τέτοιων πρακτικών συζητείται η υιοθέτηση της εξέτασης αίματος ως πιο αξιόπιστης μεθόδου.

Κι ένα τελευταίο...Θυμάστε τη Φλόρενς Γκρίφιθ-ΤζόΪνερ; Είναι η αθλήτρια των 100μ. και 200μ που, παρά τα «εξωγήινα» ρεκόρ της στους Ολυμπιακούς της Σεούλ το 1988, απεχώρησε ξαφνικά μερικούς μήνες αργότερα της από τον στίβο. Τότε όλοι όσοι μιλούσαν για αναβολικά και κατεστραμμένη από τις τοξίνες υγεία ένοιωσαν οτι δικαιώθηκαν. Τον Σεπτέμβριο του 1998 η βιονική γυναίκα Φλόρενς Γκρίφιθ-Τζόινερ πέθανε από ανακοπή καρδιάς σε ηλικία 39 ετών..
Τα ρεκόρ της έζησαν περισσότερο από την ίδια...




Συμφέρει να είσαι Καλός!

Τα άρθρα του είναι ενδιαφέροντα, όπως και τα σχόλια των bloggers που παρεμβαίνουν. Χαίρεσαι να συζητάς μαζί του και ν' ανταλάσσεις απόψεις.

Συζητούσα τις προάλλες με τον διευθύνοντα σύμβουλο μιας από τις μεγαλύτερες και διαπρεπέστερες ελληνικές επιχειρήσεις, η οποία διακρίνεται για την προσήλωσή της στις αξίες της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης που εσκεμμένα υιοθέτησε πριν από μερικά χρόνια. Τον ρώτησα γιατί αποδίδει τόση σημασία στην κοινωνική ευθύνη της επιχείρησής του, ενώ, εκ πρώτης όψεως, η κερδοφορία και η ανταγωνιστικότητα είναι αυτά που, λογικά, θάπρεπε να τον ενδιαφέρουν. Η απάντησή του ήταν αφοπλιστικά απλή: «η κοινωνική ευθύνη για μας είναι good business». Η φράση αυτή είναι πιο βαθιά από όσο θα νόμιζε κανείς.
Στην εποχή του ανεπτυγμένου μεταβιομηχανικού καπιταλισμού (την εποχή που οι κοινωνιολόγοι ονομάζουν ύστερη νεωτερικότητα) οι επιχειρήσεις κρίνονται σε δύο πεδία: στην οικονομική αγορά αφενός και στο πεδίο της κοινωνικής νομιμοποίησης αφετέρου. Η σημασία των κριτηρίων της αγοράς είναι προφανής για μια επιχείρηση: αν δεν είναι ανταγωνιστική, δεν θα μακροημερεύσει. Αλλά δεν αρκεί μόνο η οικονομική επιτυχία. Μια επιχείρηση, για να υπάρχει και να ευημερεί, πρέπει να διαθέτει και την κοινωνική νομιμοποίηση. Αν τα κέρδη τα αποφέρουν οι πελάτες, τη νομιμοποίηση την παρέχουν οι πολίτες.
Μια επιχείρηση δεν υπάρχει στο κενό. Λειτουργεί σε ένα ιστορικώς διαμορφωμένο αξιακό περιβάλλον, το οποίο κατ΄ ανάγκην αντικατοπτρίζεται και στη λειτουργία της επιχείρησης. Παραδείγματος χάριν, σε μια κοινωνία υψηλής περιβαλλοντικής ευαισθησίας όπως η Γερμανική, οι κύριοι θεσμοί της, όπως είναι μεταξύ άλλων η επιχείρηση, δεν μπορεί παρά να εκφράζουν, κατ’ αρχήν, τις κοινωνικές αξίες της περιβαλλοντικής ευσυνειδησίας. Δεν πρόκειται μόνο για την τήρηση των συναφών νόμων. Πρόκειται και για την προσδοκία που έχουμε ως καταναλωτές-πολίτες ότι η επιχείρηση συμπεριφέρεται με τρόπο που αντανακλά τις βασικές κοινωνικές αξίες στη λειτουργία της. Η επιχείρηση υπάρχει επειδή, σε μια δημοκρατική κοινωνία τουλάχιστον, της δίνουμε το δικαίωμα να υπάρχει. Το δικαίωμα αυτό δεν είναι μόνο νομικό αλλά και ηθικό. Ο φορέας του οφείλει να επιβεβαιώνει ότι είναι άξιος να το κατέχει, συμμορφούμενος με τις αξίες της κοινωνίας.
Η επιχείρηση δεν κάνει μόνο μπίζνες αλλά παράγει και εξωτερικότητες - η οικονομική της δραστηριότητα επηρεάζει το περιβάλλον, την υγεία, ενίοτε θέτει νέα διλήμματα στην κοινωνία (π.χ. μεταλλαγμένα τρόφιμα, κίνδυνοι από τη διαχείριση αποβλήτων), και επηρεάζει την ευημερία της τοπικής κοινότητας στην οποία δραστηριοποιείται. Οι εξωτερικότητες δεν είναι δεδομένες, αλλά διαρκώς αναθεωρούμενες, ανάλογα με τις ισχύουσες κοινωνικές αντιλήψεις, την πρόοδο της επιστήμης, και τη διάχυση των πληροφοριών.
Γνωρίζουμε σήμερα λ.χ. ότι ένα μεγάλο πρόβλημα υγείας στις ανεπτυγμένες κοινωνίες είναι η παχυσαρκία και τα οικονομικά προβλήματα που δημιουργεί, εξαιτίας των προκαλουμένων παθήσεων, στα δημόσια συστήματα υγείας. Η άσκηση πιέσεων από την κοινωνία των πολιτών, τις ρυθμιστικές αρχές, και τις κυβερνήσεις στις εταιρίες τροφίμων, προκειμένου να βελτιώσουν τη διαθρεπτική αξία των προϊόντων τους, έτσι ώστε να μειωθεί η πιθανότητα παχυσαρκίας, είναι μια απόπειρα για τη διαχείριση της συναφούς εξωτερικότητας. Αν δούμε την επιχείρηση όχι μόνο ως εμπρόθετο μηχανισμό παραγωγής πλούτου αλλά και ως μηχανισμό παραγωγής (απρόθετων) εξωτερικοτήτων, τότε ο τρόπος που κάνει μπίζνες μια επιχείρηση είναι πολύ σημαντικός για το αν θα συνεχίσει επί μακρόν να κάνει μπίζνες.
Με άλλα λόγια, η επιχείρηση δεν είναι απλώς μια οικονομική μηχανή – πρωτίστως είναι ένας κοινωνικός θεσμός εμπρόθετης παραγωγής πλούτου, αλλά και άλλων απρόθετων συνεπειών που συνοδεύουν την παραγωγή πλούτου. Αν δούμε την επιχείρηση με θεσμικούς όρους, τότε διευρύνουμε την οπτική μας γωνία έτσι ώστε να συμπεριλάβουμε το αξιακό σύστημα εντός του οποίου λειτουργεί η επιχείρηση, καθώς και το αξιακό σύστημα που η ίδια δημιουργεί ως συλλογική οντότητα. Ένα κοινωνικό δημιούργημα, όπως η επιχείρηση, καθίσταται θεσμός από τη στιγμή που εμποτίζεται από αξίες πέραν αυτών που σχετίζονται με τις λειτουργικές της ανάγκες.
Ως θεσμός, η επιχείρηση διαπερνάται από αξίες που χαρακτηρίζουν το ευρύτερο κοινωνικό σύστημα εντός του οποίου λειτουργεί, και διεκπεραιώνει αυτονόητες σε αυτό λειτουργίες. Αν λ.χ. μια κοινωνική κουλτούρα είναι εξισωτική και δεν βλέπει με καλό μάτι τις τεράστιες διαφορές αμοιβών μεταξύ των επικεφαλής και των απλών εργαζομένων σε μια επιχείρηση, όπως συμβαίνει στις Σκανδιναβικές χώρες, τότε είναι πολύ πιθανόν αυτή η κοινωνική προσδοκία να μεταφρασθεί σε σχετικά μικρές διαφορές ενδοεταιρικών αμοιβών (πράγμα που συμβαίνει). Το ίδιο, φυσικά, ισχύει και αντιστρόφως. Αποτυπώνοντας, στη δομή και τη λειτουργία της, ευρύτερες κοινωνικές αξίες, η επιχείρηση αυξάνει την κοινωνική αποδοχή της.
Η ιδιαιτερότητα των κοινωνιών της ύστερης νεωτερικότητας είναι ότι συνιστούν κοινωνίες οι οποίες είναι (α) μιντιακά ενοποιημένες, σε πλανητικό, πλέον, επίπεδο, στις οποίες οι πληροφορίες διαδίδονται ταχύτατα σε πραγματικό χρόνο, με τρόπο που να συγκροτείται μια διευρυμένη δημόσια σφαίρα, (β) πλουραλιστικές, στις οποίες δραστηριοποιούνται, ενίοτε μαχητικά, πληθώρα αξιακά προσανατολισμένων Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων, οι οποίες δεν διστάζουν να συγκρουστούν με επιχειρήσεις που επιδεικνύουν έστω και ψήγματα «ανάρμοστης» συμπεριφοράς, και (γ) αναστοχαστικές, στις οποίες η ροή πληροφοριών σχετικά με ανθρώπινες δραστηριότητες επαναδιοχετεύεται στις ίδιες τις δραστηριότητες, θέτοντας υπό διερώτηση, και εν δυνάμει αναθεώρηση, τον τρόπο διεκπεραίωσης των δραστηριοτήτων και τις αξίες που τις υποστηρίζουν.
Αυτά τα τρία γνωρίσματα δημιουργούν ένα άϋλο επιχειρηματικό περιβάλλον στο οποίο οι μετα-υλιστικές αξίες κερδίζουν έδαφος έναντι των αμιγώς οικονομικών. Αξίες, ιδιαίτερα, όπως η προστασία του περιβάλλοντος και ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν έρθει στο προσκήνιο της πλανητικής οικονομικής δραστηριότητας. Έτσι εξηγείται ότι σε έρευνα της McKinsey το 2007, το 95% των διευθυνόντων συμβούλων που ρωτήθηκαν, δήλωσαν ότι η κοινωνία αναμένει από τις επιχειρήσεις να αναδεχθούν περισσότερες δημόσιες ευθύνες απ’ ότι πέντε χρόνια πριν. Σε ένα τέτοιο πληροφοριακό-αξιακό-αναστοχαστικό περιβάλλον οι επιχειρήσεις πρέπει να καταβάλλουν μεγαλύτερη προσπάθεια απ’ ότι παλαιότερα για να δείξουν ότι συμμορφώνονται με τις κυρίαρχες αξίες. Στην προσπάθεια αυτή, η συσσώρευση συμβολικού κεφαλαίου αποδεικνύεται σημαντική. Το οικονομικό κεφάλαιο δεν αρκεί.
Ο διευθύνων σύμβουλος, λοιπόν, που προανέφερα έχει δίκιο: η υιοθέτηση εκ μέρους της εταιρίας του κώδικα κοινωνικής ευθύνης είναι good business. Όχι τόσο γιατί αυξάνει ευθέως τα κέρδη της εταιρίας (πράγμα που, όπως δείχνουν οι σχετικές έρευνες, και αυτό συμβαίνει), όσο γιατί κερδίζει την κοινωνική νομιμοποίηση (σε εθνικό και τοπικό επίπεδο) και, άρα, ενισχύει την καλή φήμη της επιχείρησης. Καλή φήμη σημαίνει μεγαλύτερη πιθανότητα για: περισσότερους και ευχαριστημένους πελάτες, ικανοποιημένους κοινωνικούς εταίρους, προσέλκυση υψηλής ποιότητας εργαζομένων, και, τελικά, προαγωγή του κοινωνικού καλού. Να το πω διαφορετικά: καθίσταται όλο και πιο οικονομικά επαχθές να μην έχεις καλή φήμη. Στον ανεπτυγμένο καπιταλισμό είναι, δυνητικά, προς το συμφέρον σου να είσαι καλός!



Δημοσιεύθηκε στο ΒΗΜΑ (ΒΗΜΑ Ιδεών, τεύχος 12) στις 4 Απριλίου 2008